Friday, March 13, 2015

ေဆးဖက္၀င္ ေရွာက္သီးႏွင့္ ေရွာက္ျမစ္ အေၾကာင္း

Posted by drmyochit Friday, March 13, 2015, under | No comments

၁)အုန္းနုိ႔ ေခါက္ဆဲြ၊ ဒံေပါက္၊ မုန္႔ဟင္းခါး အ၀ စားမိသည့္ အခါတြင္ ေရွာက္ေဖ်ာ္ ရည္ကို ေသာက္ေပးျခင္းျဖင္႔ ေသြး တုိး၊ ေသြးတက္၊ အစာမေၾက ျခင္းမွ ေျပေပ်ာက္ ေစသည္။

(၂)အစာအဟာရ မ်ားကုိ မမွီ၀ဲခ်င္ဘဲ ေလခံေနျခင္း။ ေလမ်ား မၾကာခဏ ပ်ဳိ႔အန္ျခင္းနွင္႔ အစာမေၾကျခင္းမ်ား ျဖစ္ေန ပါက ေရွာက္သီး တစ္စိတ္ကုိ နုပ္နုပ္စဥ္းကာ ထန္းလ်က္ တစ္ဆယ္သား ခန္႔ျဖင္႔ က်က်က်ဳိျပီး မနက္တစ္ၾကိမ္၊ ညတစ္ၾကိမ္ လက္ဖက္ရည္ အၾကမ္းပန္းကန္ တစ္၀က္ခန္႔ ေသာက္ေပး ရသည္။ ျပီးမနက္ တစ္ၾကိမ္၊ ညတစ္ၾကိမ္ လက္ဖက္ရည္ အၾကမ္းပန္းကန္ တစ္၀က္ခန္႔ ေသာက္ေပး ရသည္။ ရင္မရွင္း မလင္း ျခင္းမ်ား၊ အစာမေၾက၊ ေလအန္ ေလဆန္ ေနျခင္းမ်ား သက္သာ သြားမည္။

(၃)ခႏၶာကိုယ္ရွိ အေၾကာမ်ား အခံမရပ္ နုိင္ေအာင္ တက္ျခင္း။ အက်ိတ္အဖု မ်ားထြက္ျခင္း၊ ျပင္းထန္စြာ ထိခိုက္လ်က္ အတြင္းေၾက ဒဏ္ရာ ရရွိျခင္းမ်ား ျဖစ္ခဲ႔လ်ွင္ ေရွာက္ရည္ တစ္ဆ၊ နႏြင္းမွဳန္႔ တစ္ဆ၊ ထံုးတစ္ဆတို႔ကိုိုိ ေရာလ်က္ မနက္ ညတစ္ၾကိမ္စီ လိမ္းေပးျဖင္႔ သက္သာ ေပ်ာက္ကင္းသည္။

(၄)မီးယပ္ အဆင္းမ်ားလွ်င္ မွူးေ၀တက္သည္။ ေရွာက္သီးနွင္႔ ထန္းလ်က္ ေရာကာ ေကြ်းေပး ရသည္။

(၅)ေသြးတုိး ေရာဂါ၇ွင္ မ်ားအတြက္ ေရွာက္သီး အလုံးၾကီး တစ္လုံး၏ အတြင္းသားမ်ား၊ ထန္းလ်က္ စိတ္သား ဆားခါး တစ္ဆယ္သား၊ ကြမ္း၇ြက္ သတၱဳရည္ တစ္ဆယ္သား တုိ႔ကုိစုေရာ ေထာင္းျပီး ေန႔တစ္ေန႔ လွန္းေပးရသည္။ မနက္ ဟင္းစား ဇြန္းတစ္ဇြန္း၊ ညဟင္းစား တစ္ဇြန္း မွန္မွန္ ေသာက္ျခင္းျဖင္႔ ေသြးတုိးေရာဂါမွ ေပ်ာက္ကင္း ေစပါသည္။

(၆)ေရွာက္ခံြမ်ားကုိ ပါးပါးလွီးကာ အေျခာက္လွန္း ရသည္။ ေျခာက္ေသြ႔သြားလွ်င္ မီးေတာက္ အရက္နွင္႔ ခုနွစ္ရက္စိမ္ထားရသည္။ ေလငန္းေၾကာင္႔ ပါး၇ြဲ႕၊ ပါးစပ္ရြဲ႕၊ လက္ကပ္၊ လက္ေျမွာက္ မရ၊ ေျခတစ္ဖက္ဆဲြ မ်ားကုိ ေန႔စဥ္ မနက္တစ္ၾကိမ္၊ ညတစ္ၾကိမ္ လိမ္းေပးျခင္းျဖင္႔ သက္သာ ေပ်ာက္ကင္းသည္။

(၇)သနပ္ခါးကုိ ပ်စ္ပ်စ္ေသြးျပီး ေရွာက္ရည္ မျပစ္မက်ဲ ညွစ္ထည္႔႔ပါ။ ထိုသနပ္ခါးကုိ ေန႔စဥ္မွန္မွန္ လိမ္းေပးျခင္းျဖင္႔ အသားအေရ ေခ်ာေမြ႔ျပီး ၀က္ျခံ၊ တင္းတိတ္၊ မွဲ႔ေျခာက္မ်ား ေပ်ာက္ကင္း ေစသည္။

ေဆးဖက္၀င္ ေရွာက္ျမစ္

(၁)အနာ ေပါက္လာလွ်င္ ေရွာက္ပင္မွ အျမစ္ကုိ တူးကာ ေရစင္ေအာင္ ေဆးျပီး မၾကာခဏ လိမ္းပါ။ နုလွ်င္ပိန္ ရင္႔လွ်င္ေပါက္ အျမန္ေပ်ာက္သည္။

(၂)အၾကာခဏအန္လွ်င္ ေ၇ွာက္ျမစ္ေသြး၇ည္ႏွင္႔ ပ်ား၇ည္ ေရာစပ္ကာ ဟင္းစားဇြန္း တစ္ဇြန္း တုိက္ေပးျခင္းျဖင္႔ အအန္ ရပ္သြားမည္။

(၃) ကေလးမ်ား မၾကာခဏ နို႔အန္ေရာဂါ ျဖစ္ေနလွ်င္ ေရွာက္ျမစ္ကုိ ေသြးျပီး ၆လသားအတြင္း တစ္ပဲသားအထိ ေကာ္ဖီဇြန္းျဖင္႔ တိုက္ေကြ်းပါ။

(၄)ႏွလံုးေရာင္၊ ေလထုိးေလပြ၊ လက္ျပင္ ငုတ္ျခင္းႏွင္႔ နာက်င္ ကုိက္ခဲျခင္း တုိ႔အတြက္ ေရွာက္ျမစ္ ေသြးရည္၊ ပ်ားရည္ ဆတူစပ္၍ ကာဟင္းစားဇြန္း တစ္ဇြန္းစာကို မနက္၊ ညတစ္ၾကိမ္စီ ေသာက္ပါ။

Ref>>ေမြးေန႕ဆုမြန္(lapyaelynn)

မ်က္ႏွာေၾကာေလး တင္းေနရေအာင္

Posted by drmyochit Friday, March 13, 2015, under | No comments


အထူးကုေတြက အေရျပား စိုေျပေနေစတဲ့ Moisturizer ေတြ အသံုးျပဳတာကို ေထာက္ခံၾကပါတယ္ 

ကိုယ့္မ်က္ႏွာကိုယ္ မွန္ထဲ သိပ္မၾကည့္ျဖစ္ ေပမယ့္ ၾကည့္ျဖစ္တဲ့ အခါေတြမွာ ပါးေရတြန္႔႔တာက တခါထက္ တခါ ပိုပိုလာသလို ခံစားရတယ္။ ဘာေၾကာင့္မ်ား ပါလိမ့္။ ေၾသာ္ လူဆိုတာကလည္း ကိုယ့္အသက္အရြယ္ကို ေမ့ေနတတ္ တာကလား။ ဒါမွမဟုတ္ ေမ့ေအာင္ ႀကိဳးစားေနတာလည္း ပါမွာေပါ့။
ကိုယ္က အသက္အစိတ္ေလာက္ပဲ ကိုယ့္ဖာသာ ယူဆထားၿပီး အဲဒီ အရြယ္ေတြနဲ႔ေပါင္း၊ ေဟးလားဝါးလား လုပ္ေပေနေပမယ့္ သူတို႔က ဦးေလး၊ ဘဘ၊ ဒယ္ဒီ ေခၚၿပီး အတူ ေပ်ာ္ၾကေတာ့မွ အေျခအေန မေကာင္းဘူး လို ့ ကိုယ့္စိတ္က ကိုယ့္ကိုယ္ကို ဆံုးမရေပသကိုး။
ဒါေပမယ့္ မ်က္ႏွာေပၚက တြန္႔႔ေခါက္ေတာင္တန္းေတြက အသက္အရြယ္ တခုတည္းေၾကာင့္ မဟုတ္သလို မရင့္ေရာ္ေအာင္ ထိန္းလို႔ ရတဲ့ နည္းနာေလးေတြလည္း ရွိေနပါကလား ဆိုတာ ကိုယ္လို ဇရာစိတ္က်ေတြ အတြက္ ေျပာျပခ်င္လာျပန္ပါေရာ။
အေရျပားစိုေျပေနပါေစ
အေရျပား အထူးကုေတြကေတာ့ အေရျပား စိုေျပေနေစတဲ့ Moisturizer ေတြ အသံုးျပဳတာကို အထူး ေထာက္ခံၾက ပါတယ္။ အသားအေရ ႏုပ်ိဳေစတဲ့ နည္းလမ္းလို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ အေရျပား ေသ႔ြေျခာက္မႈ နည္းေလ အေရးအေၾကာင္း ေတြ ျဖစ္တာ နည္းေလမို႔ ပါ။ ပါးေရတြန္႔႔တာေတြ မျဖစ္ဖို႔ အာမခံတဲ့ ပစၥည္း အားလံုးမွာ အဓိက ပါဝင္ေနတာကလည္း အဲဒီ moisturizer ေတြ ပါပဲ။
ေနထိေလ ပါးေရတြန္႔ေလ
အေရျပားေတြ တြန္႔႔ေစတဲ့၊ အေရးအေၾကာင္းေတြ ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကို ရွာေဖြေတာ့ ေနေရာင္ျခည္ တိုက္႐ိုက္ ထိေတြ႔တာက တရားခံ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ေနေရာင္ အခ်ိန္ၾကာ တိုက္႐ိုက္ထိေတြ႔တာက ခရမ္းလြန္ ေရာင္ျခည္ေတြ သင့္ၿပီး အလင္းေၾကာင့္ အိုစာတဲ့ photo-aging ျဖစ္ေစပါ သတဲ့။
အဲဒီကေန ပါးေရတြန႔္တာ သာမက တျခား အေရျပား အတြက္ မလိုလားအပ္တဲ့ ဆိုးက်ိဳးေတြ ျဖစ္ေစပါတယ္။ ေနေရာင္ျခည္ တိုက္႐ိုက္မထိေအာင္ ကာကြယ္တာ ေတြက ပါးေရတြန္႔႔တာ၊ အေရးအေၾကာင္း ျဖစ္တာ ေတြ ကို ကာကြယ္တာပါပဲ။ sunscreen ေတြ လိမ္းတာကလည္း ခရမ္းလြန္ ေရာင္ျခည္ အတြက္ ထိေရာက္တဲ့ ကာကြယ္ေဆးပါပဲ။ SPF 30 ေက်ာ္တာေတြဆို ပိုေကာင္းပါတယ္။ လက္လွမ္း မမီရင္လည္း ျမန္မာပီပီ သနပ္ ခါးပဲ လိမ္းၾကတာေပါ့။
ေနေရာင္ျခည္ ကာကြယ္တာက ရင့္ေရာ္မႈေရာ အေရျပား ကင္ဆာကိုပါ ကာကြယ္ရာ ေရာက္လို႔ ပါ။ ေနေရာင္ျခည္ နည္းနည္းေလး ထိတာကကိုပဲ အေရျပားကို ရင့္ေရာ္ေစ၊ ကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္ေျခကို ပိုေစပါတယ္။
ကားေမာင္းေနခ်ိန္ လိုမ်ိဳးနဲ႔၊ အိမ္ထဲမွာ ျပတင္းေပါက္နား ေနခ်ိန္မ်ိဳး အထိ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္က သာမန္မွန္ ေတြကို ထြင္းေဖာက္သက္ေရာက္ေစတတ္တာမ်ိဳးပါ။ အဲဒါေၾကာင့္ ေန႔ဘက္ေတြမွာ အသားအေရကို ေန ေရာင္ ကာကြယ္တာ တခုခု စီမံထားတာ အေကာင္းဆံုးပါ။
ၿပံဳးရခက္ခက္
တက္က်မ္းေတြ၊ စိတ္ေျပေလ်ာ့နည္းေတြမွာ အၿပံဳးက ထိပ္ဆံုးက ပါ။ ဒါေပမယ့္ ေလာကသဘာဝ အေကာင္း အဆိုး ဒြန္တြဲေနေလေတာ့ မ်က္ေမွာင္ႀကံဳ႕တာလို၊ မဲ့ရြဲ႕တာလို မ်က္ႏွာအမူအရာ ျပတဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြန႔ဲ ထပ္ တူ အေရးအစင္း ေတြ ျဖစ္ေပၚၿပီး ပါးေရတြန္႔႔တာေတြ ျဖစ္လာေစပါတယ္။ အသက္ကေလး ရလာလို႔ အေရျပားရဲ႕ က်ံဳ႕ႏိုင္ဆန္႔ႏိုင္စြမ္း ေတြ ေလ်ာ့က်လာေလ အေရးအေၾကာင္းေတြက ထင္ရွားလာေလေပါ့။
တစ္ခုေတာ့ အေျဖရွိပါတယ္။ မ်က္ႏွာ ၾကြက္ သားေတြ ႀကံ့ခိုင္ေအာင္လုပ္တဲ့ ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတြ လုပ္ေပး ရင္ေတာ့ အဲဒီ ပါးေရတြန္႔႔တာကို ေျပေလ်ာ့ေစတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။
အေရျပားႏုပ်ိဳေအာင္
မ်က္ႏွာႏုႏု ပါးေရ မတြန္႔႔ေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္တာ ေလးေတြမ်ား ရွိေလမလား ဆိုရင္ေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဗီတာမင္ေအ ကေန ရတဲ့ retinoid လို အက္ဆစ္ေတြက အသားအေရ ရင့္ေရာ္မႈကို ကာကြယ္ေပးႏိုင္ ပါ တယ္။ Azelaic acid , Alpha-hydroxy acid ေတြလို သဘာဝ သစ္သီးဝလံေတြမွာ ပါတာေတြကလည္း အသားအေရ အေရာင္ေျပာင္းတာ၊ ေမွးမွိန္တာေတြ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးၿပီး ႏုနယ္ေစပါ သတဲ့။
ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ သစ္သီးဝလံေတြက အဲဒီလို ဓာတ္ေတြ ၾကြယ္ဝတာမို႔ မ်က္ႏွာႏုႏု အေရ မတြန္႔႔ရေအာင္ ဗီတာမင္ေအ ၾကြယ္ဝတဲ့ အဝါေရာင္ သီးႏွံေတြ စားေသာက္ၾကတာ ေပါ့။
အသက္ႀကီးလို ့ေပၚလာတဲ ့ အစက္အေျပာက္ေတြ
မ်က္နွာမွာ အေရတြန္႔႔တာ သာမက အသက္ရလာသူ ေတြမွာ အစက္အေျပာက္ေတြ ေပၚလာတတ္တာ သတိျပဳမိၾက မွာပါ။ ဒါေတြက အသက္အရြယ္ေၾကာင့္ ျဖစ္လာတာပဲ ရယ္လို႔ လစ္လ်ဴ မ႐ႈေစခ်င္ပါ။
အဲဒီ အသက္အရြယ္ ရလာလို႔ ေပၚလာတဲ့ အစက္ေတြကေန အေရျပားကင္ဆာ တမ်ိဳးဆီ ကူးေျပာင္းသြား တတ္လို႔ ပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ မ်က္ႏွာမွာ အေရးအစင္း သာမက တျခား ထူးျခားတဲ့ အစက္အေပ်ာက္ေတြ ေပၚလာရင္၊ ပံုမွန္ မဟုတ္သလို ထင္ရင္ အေရျပား ဆရာဝန္နဲ႔ တိုင္ပင္ျပသဖို႔ အႀကံျပဳခ်င္ပါရဲ႕။ တခ်ိဳ႕ေတြကို လိုအပ္ရင္ ဖယ္ရွား ျပဳျပင္လို႔လည္း ရတာေပါ့။
ေဆးလိပ္သမား ပါးေရတြန္႔ခ်ိန္
တကယ္ေတာ့ အသက္အေတာ္ႀကီးမွ ပါးေရတြန္႔႔လာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ေဆးလိပ္ေသာက္တာက ႐ုပ္ရင့္ ေစတယ္ ဆိုတာ ကေတာ့ ဘယ္သူမွ ျငင္းမရတဲ့ အမွန္တရားပါ။ သုေတသန ျပဳခ်က္ေတြ အရ ေဆးလိပ္ ေသာက္သူေတြ ဆိုရင္ အသက္ ၂၀ က စၿပီး ပါးေရတြန္႔႔တယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေဆးလိပ္ေသာက္သက္ မ်ားေလ အေရးအေၾကာင္းေတြက ပိုၿပီး ထင္ရွားေလပါပဲ။
ထပ္ၿပီး သုေတသန ျပဳၾကည့္ေတာ့ ေဆးလိပ္ ျဖတ္လိုက္သူေတြမွာ မ်က္ႏွာ အေရးအစင္းေတြ၊ တြန္႔ေနတာ ေတြ နည္းပါးသြားတာ၊ မ်က္ႏွာၾကြက္သားေတြ ျပန္ၿပီး တင္းရင္းလာတာ ေတြ႔ရပါသတဲ့။ ေဆးလိပ္ျဖတ္တာလည္း ပါးေရတြန္႔႔ သက္သာဖို႔ နည္းပါပဲ။
အမ်ိဳးသမီးေတြ အတြက္
အမ်ိဳးသမီးေတြက အမ်ိဳးသားေတြနဲ႔ ယွဥ္ရင္ ႏႈတ္ခမ္းပတ္လည္ အေရးအစင္း အတြန္႔႔ေတြ ပိုၿပီး ျဖစ္တာ ေတြ႔ ရတယ္ လို႔ နယ္သာလန္ႏိုင္ငံက သုေတသနတခုက အတည္ျပဳပါတယ္။ ေယာက္်ားေတြမွာက ပါးစပ္တဝိုက္ မွာ ေသြးလွည့္ ပတ္မႈ ပိုေကာင္းၿပီး ေခြ်းဂလင္းေတြ ပိုမ်ားလို႔ အေရျပားတြန္႔ သက္သာတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။
တခု ေျဖသာစရာ ရွိတာက အဲဒီလို ျဖစ္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ အေနနဲ႔ ကင္မရာမွာ လွခ်င္ရင္ အနီေရာင္ ဝတ္စံုဝတ္လို႔ ႏႈတ္ခမ္းနီ အနီေလးနဲ႔ဆို အဆင္ေျပတယ္ လို႔ ေျပာပါတယ္။ အေရျပား တြန႔္ေနတာေတြကို အေရာင္နဲ႔ လွည့္စားၿပီး တဒဂၤ လွပႏိုင္တဲ့ သေဘာေပါ့။
လက္စနဲ႔ လက္ေဆာင္တခု ေပးပါရေစ။ မ်က္ႏွာတဝိုက္က မိတ္ကပ္ေတြ ဖ်က္လိုက္ရင္ အေရးအစင္းေတြ ပိုထင္လာ သလိုပဲ လို႔ တခ်ိဳ႕က ထင္တတ္ၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ညင္ညင္သာသာ မဖ်က္တဲ့ အခါ အေရျပားက ေခတၱ ထိခိုက္ သလိုျဖစ္ၿပီး တြန္႔႔ေနသလို ျဖစ္တာပါ။ အိုင္းရွဲဒိုးေတြ၊ မိတ္ကပ္ေတြကို ဖ်က္ ခ်င္ရင္ ဂြမ္းစေလး ေရဆြတ္ၿပီး ညင္ညင္သာသာ ပြတ္ၿပီး ဖယ္ရွားလို႔ ရပါတယ္။
ငယ္ငယ္ကတည္းက ဂရုစိုက္
မ်က္ႏွာကို ရင့္ေရာ္မႈ မရွိေအာင္ ကာကြယ္ရာမွာ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ sunscreen လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲဒီ sunscreen ကို အသက္ ၂၀ ေလာက္ ကတည္းက မ်က္ႏွာ မရင့္ေအာင္ စတင္လုပ္သင့္တယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ retinoid ပါတဲ့ ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ ပစၥည္းေတြနဲ႔လည္း လိမ္းခ်ယ္ႏိုင္ပါ သတဲ့။ ႏုပ်ိဳက်န္းမာတဲ့ မ်က္ႏွာ ျဖစ္ဖို႔ အရြယ္ငယ္ငယ္ ကတည္းက အႏၲရာယ္မျဖစ္ေစတဲ့ နည္းလမ္းေတြ သံုးၿပီး ကာကြယ္ႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုခ်င္တာပါ။
မိတ္ကပ္က ပါးေရ မတြန္႔႔ေအာင္ ကာကြယ္လား
မိတ္ကပ္ လိမ္းတာက တစိတ္တပိုင္း ကာကြယ္ရာ ေရာက္သလို တစိတ္တပိုင္းလည္း အဆင္မေျပပါဘူး။ ေခြ်းေပါက္ ေလးေတြ ပိတ္ေန ေစတာမို႔ အေရျပား ထိခိုက္ေစ ျပန္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ သတိထားရမွာက အခ်ိန္ရွည္ၾကာ မိတ္ကပ္ လူးထားတာက မေကာင္းလွဘူး ဆိုတာပါ။
ညအိပ္ရာဝင္ခ်ိန္မ်ိဳးမွာ ပင္ပန္းခ်င္လည္း ပင္ပန္းပါေစ၊ မိတ္ကပ္ ေတြ ဖယ္ပစ္ဖို႔ အခ်ိန္ေပးေစခ်င္ပါတယ္။ ဒီေလာက္ ဆိုရင္ျဖင့္ အေၾကာင္း အမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ပါးေရတြန္႔႔ေနတဲ့ ကိုယ့္႐ုပ္ရည္ ကိုယ္ ၾကည့္ၿပီး စိတ္ဓာတ္ မက်၊ တရားသံေဝေတြ ရၿပီး မေနရေလေအာင္ ဘာေတြေဆာင္မလဲ၊ ဘာေတြ ေရွာင္မလဲ ဆိုတာ ဆင္ျခင္လို႔ လုပ္စရာရွိတာ လုပ္ၿပီး မ်က္ႏွာေၾကာ တင္းတင္းေလး ျဖစ္ေအာင္ ေနထိုင္ၾကပါစို႔။ ။
ဧရာ၀တီ

Sunday, August 24, 2014

သင္မသိေသးေသာ က်န္းမာေရး လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္မ်ား

Posted by drmyochit Sunday, August 24, 2014, under | No comments


ပန္းေဂၚဖီစိမ္း၊ ဟင္းႏုနယ္စတဲ့ အသီးအရြက္ေတြက က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္ေစတဲ့ အစားအစာေတြဆုိတာ သိထားေပမယ့္ ႐ိုးရွင္းလြန္းတာေၾကာင့္ အျမဲတမ္း ဒါေတြကိုပဲ စားဖို႔ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ ထပ္မံေလ့လာထားတဲ့ သုေတသနျပဳခ်က္ေတြအရ ေအာက္ပါ အစားအစာေတြကို စားသံုးေပးတာက သင့္က်န္းမာေရးကို အံ့အားသင့္စရာ ေကာင္းေလာက္ေအာင္ ကူညီေပးႏုိင္တာကို ေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။

ႏွလံုးက်န္းမာေစေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
ပဲသုပ္ စားေပးပါပဲမွာ
ေပ်ာ္ဝင္ႏိုင္တဲ့ အမွ်င္ဓာတ္ေတြ မ်ားစြာပါဝင္ၿပီး အူထဲမွာရွိတဲ့ ကလက္စထေရာေတြကို ေပါင္းလိုက္ကာ ခႏၶာကိုယ္အျပင္ဘက္ကို စြန္႔ပစ္ပစၥည္းအျဖစ္ ထုတ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ပဲမွာပါတဲ့ ကစီဓာတ္က ခႏၶာကုိယ္မွ ဓာတ္တစ္မ်ဳိးကို ထုတ္ေစၿပီး ကိုလက္စထေရာအသစ္ ျဖစ္ေပၚမႈကို ဟန္႔တားေပးပါတယ္။

ရင္သားကို အကာအကြယ္ေပးေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
ကန္စြန္းဥေထာင္းစားပါ
ဘီတာကယ္႐ိုတင္းက ဆဲလ္ဒီအန္ေအကို ကင္ဆာျဖစ္ေစတဲ့ ဓာတ္ေတြ ဖ်က္ဆီးမႈမွ ကာကြယ္ေပးပါတယ္လုိ႔ သုေတသီေတြက ရွင္းျပပါတယ္။ သုေတသီေတြက ေမ်ာက္ဥမွာေကာ ကန္စြန္းဥလို ဘီတာကယ္႐ိုတင္း ပါဝင္မႈကို ေလ့လာခဲ့ပါတယ္။ ေမ်ာက္ဥထက္ ကန္စြန္းဥမွာ ဘီတာကယ္႐ိုတင္း ပါဝင္မႈ အဆ ၂၀၀ ေက်ာ္ ပိုမိုတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

စိတ္ခံစားမႈ ျမႇင့္တင္ေပးႏုိင္ေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
အသားစားပါ
အဆီဖယ္ထားတဲ့ အသားစားသံုးပါက ရရွိလာတဲ့ ပ႐ိုတင္းဓာတ္ေတြက စိတ္ခံစားမႈ ေကာင္းေစၿပီး ႏိုးၾကားတက္ႂကြေစတဲ့ ဒိုပါမင္းေဟာ္မုန္းပမာဏကို ျမႇင့္တင္ေပးတယ္လုိ႔ အစားအစာနဲ႔ စိတ္အေၾကာင္း စာအုပ္ေရးသားသူ Elizabeth Somer က ေျပာပါတယ္။ အဆီဖယ္ထားတဲ့ အမဲသား စားသံုးပါက သင့္ခႏၶာကိုယ္အတြက္ လိုအပ္တဲ့ ဗီတာမင္ ဘီစစ္နဲ႔ ဘီတြဲ ပမာဏရဲ႕ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းကို ရရွိေစပါတယ္။ ဒီဗီတာမင္ေတြက အာ႐ံုေၾကာ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြကို တိုတက္ေကာင္းမြန္ေစၿပီး စိတ္ဖိစီးမႈကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးပါတယ္။

အ႐ိုးအဆစ္ နာက်င္မႈမ်ားမွ သက္သာေစေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
င႐ုတ္သီးစားပါ
င႐ုတ္သီးကေန ရရွိႏုိင္တဲ့ ဗီတာမင္စီက အင္တီေအာက္ဆီးဒင့္ တစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး တြယ္ဆက္တစ္သွ်ဴးေတြကို free radical ေတြရဲ႕ ပ်က္စီးမႈမွ ကာကြယ္ေပးၿပီး ကိုလာဂ်င္အသစ္ ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ အသစ္ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ကိုလာဂ်င္ေတြေၾကာင့္ အ႐ိုးအဆစ္ေတြအေပၚ သက္ေရာက္တဲ့ ယို႔ယြင္းမႈေတြကို ေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။

အယ္လ္ဇိုင္းမား ေရာဂါမျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ႏုိင္ေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
ေကာ္ဖီေသာက္ပါ
ေကာ္ဖီမွာပါဝင္တဲ့ အင္တီေအာက္ဆီးဒင့္က ဦးေႏွာက္ဆဲလ္ေတြရဲ႕လုပ္ေဆာင္မႈကို အားေပးၿပီး ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာေတြထဲမွာ ဒုကၡျဖစ္ေစတဲ့ ေသြးခဲဖတ္ေတြ ျဖစ္ေပၚမႈကို တားဆီးေပးပါတယ္။ ေလ့လာမႈမွာ ေတြ႕ရွိခ်က္အရ ကက္ဖင္းဓာတ္က ဦးေႏွာက္ကို ထိခိုက္မႈျဖစ္ေစတဲ့ အဆိပ္ အေရအတြက္ကိုလည္း ေလွ်ာ့ခ်ေပးၿပီး သက္ႀကီးသတိေမ့ေရာဂါ မျဖစ္ေအာင္လည္း ကာကြယ္ ေပးႏုိင္ပါတယ္။

အဆုတ္က်န္းမာေစေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
အေစ့အဆန္စားပါ
အေစ့အဆန္ေတြမွာ ပါဝင္တဲ့ ျဒပ္ေပါင္းေတြက အဆုတ္ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားမႈကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏုိင္ပါတယ္လို႔ Texas မွ သုေတသီေတြက ေျပာပါတယ္။ အေစ့အဆန္ေတြမွာ မ်ားစြာပါဝင္တဲ့ ဗီတာမင္အီးက ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ပြားမႈကို တြန္းလွန္ ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။

ခုခံအား ျမင့္တက္ေစေသာ လွ်ဳိ႕ဝွက္ခ်က္
ပ်ားရည္ေသာက္ပါ
ပ်ားရည္မွာ ပါဝင္တဲ့ အင္တီေအာက္ဆီးဒင့္ေတြက ခုခံအားကို ျမႇင့္တင္ေပးၿပီး ခႏၶာကုိယ္တြင္း ပိုးမႊားေတြ ဝင္ေရာက္မႈမရွိေအာင္ ကာကြယ္ေပးႏုိင္ပါတယ္။ ပ်ားရည္မွာ ပိုးသတ္အာနိသင္နဲ႔ ေရာင္ရမ္းမႈ ေလ်ာ့နည္းေစတဲ့ အာနိသင္ေတြ ရွိတာၾကာင့္ ပိုးမႊားကူးစက္မႈကို တားဆီးႏုိင္ၿပီး ေရာဂါခံစားရျခင္းမွ ကင္းေဝးေစပါတယ္။

ဇာျခည္ဝင္း (ေဆးဝါးတကၠသိုလ္)
Photo by ပ်ိုေမတို့သိေစဖို့
Credit to Good Health

Friday, August 01, 2014

တစ္ေန႔လွ်င္ ငါးမိနစ္မွ် အေျပးေလ့က်င့္ျခင္းျဖင့္ အရြယ္မတုိင္မီ ေသဆုံးမႈအႏၲရာယ္ကို ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္

Posted by drmyochit Friday, August 01, 2014, under | No comments



တစ္ေန႔လွ်င္ ငါးမိနစ္မွ် အေျပးေလ့က်င့္႐ုံျဖင့္ အရြယ္မတုိင္မီ ေသဆုံးမႈ အႏၲရာယ္ကို သိသိသာသာ ေလ်ာ့က်ေစႏုိင္ေၾကာင္း ေလ့လာမႈအသစ္တစ္ရပ္က ေဖာ္ျပသည္။ ေလ့က်င့္ခန္း ေခတၱမွ် လုပ္ျခင္းျဖင့္ ရရွိႏုိင္သည့္ က်န္းမာေရးအက်ဳိးေက်းဇူးမ်ားမွာ က်န္းမာေရးကြၽမ္းက်င္သူမ်ား ယူဆထားသည္ထက္ အက်ဳိးပိုမ်ားေၾကာင္း ယင္းေလ့လာမႈရလဒ္မ်ားက ေဖာ္ျပသည္။

အေျပးေလ့က်င့္ျခင္းကဲ့သို႔ အားသြန္ခြန္စိုက္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သူမ်ားမွာ အေျပးေလ့က်င့္ျခင္း မရွိသူမ်ားထက္ အရြယ္မတုိင္မီေသဆုံးမႈ အႏၲရာယ္ ၃၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလ်ာ့က်ေၾကာင္း ယခုေလ့လာမႈ အသစ္က ေဖာ္ျပသည္။ ထုိ႔ျပင္အေျပးေလ့က်င့္သူမ်ားမွာ မေလ့က်င့္သူမ်ားထက္ ႏွလုံးေရာဂါျဖင့္ ေသဆုံးႏုိင္သည့္ အႏၲရာယ္ ၄၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ပိုနည္းေၾကာင္း သိရသည္။
ေဆးလိပ္ေသာက္သုံးသည့္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ပိုမ်ားသူမ်ားပင္ အေျပးေလ့က်င့္ခန္း ပုံမွန္လုုပ္ပါက လုံး၀မေျပးသူမ်ားထက္အရြယ္ မတုိင္မီ ေသဆုံးမႈ အႏၲရာယ္ ပိုမိုေလ်ာ့က်သြားေၾကာင္း ယခုေလ့လာ မႈအသစ္က ေဖာ္ျပသည္။

ယခုေလ့လာမႈမွာ အေျပးေလ့က်င့္ျခင္းက အရြယ္မတုိင္မီ ေသဆုံးမႈအႏၲရာယ္အေပၚ မည္ကဲ့သို႔ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈရွိသည္ (သို႔မဟုတ္) မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ အက်ဳိးသက္ေရာက္သည္ဆုိျခင္းကို တုိက္ ႐ိုက္ေလ့လာျခင္းမဟုတ္ဘဲ ေယဘုယ်အားျဖင့္ အေျပးေလ့က်င့္သူမ်ားသည္ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းကဲ့သို႔ အလယ္အလတ္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သူမ်ားထက္ ပို၍ေသဆုံးႏုိင္ေျခ ေလ်ာ့နည္းေၾကာင္း ေလ့လာေတြ႕ရွိသည္ဟု သုေတသီမ်ားက ေျပာသည္။

အေျပးေလ့က်င့္ျခင္းအျပင္ ႀကိဳးခုန္ျခင္းႏွင့္ စက္ဘီးစီးျခင္း (သို႔မဟုတ္) အားသြန္ခြန္စိုက္လုပ္ရေသာ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ဳိး ပုံမွန္မိနစ္ အနည္းငယ္မွ် လုပ္ျခင္းျဖင့္လည္း အသက္ပိုရွည္ႏုိင္သည္ဟု သုေတသီမ်ားက ေျပာသည္။

ယခုေလ့လာမႈကို အုိင္အုိ၀ါ ျပည္နယ္တကၠသိုလ္၊ ေတာင္ကယ္႐ို လုိင္းနားတကၠသိုလ္၊ ပန္နီတြန္ဇီ၀ေဆး၀ါး သုေတသနစင္တာႏွင့္ အျခား အဖဲြ႕အစည္းမ်ားစြာမွ သုေတသီမ်ားက အခ်က္အလက္ေပါင္းမ်ားစြာကို အေျခခံ၍ ေလ့လာထားျခင္းျဖစ္ၿပီး ၎တို႔၏ ေလ့လာမႈကို ႏွလုံးေရာဂါပညာဆုိင္ရာ အေမရိကန္ေကာလိပ္ဂ်ာနယ္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

Time
7 Day

Tuesday, July 22, 2014

ေယာဂက်င့္ျခင္းေၾကာင့္ ရရွိႏုိင္မည့္ က်န္းမာေရး အက်ဳိးေက်းဇူးမ်ား

Posted by drmyochit Tuesday, July 22, 2014, under | No comments


ေယာဂက်င့္ျခင္းျဖင့္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလ်ာ့က်ျခင္း၊ ခႏၶာကိုယ္ သန္မာဖ်တ္လတ္ေစျခင္း၊ အသားအေရၾကည္လင္ေတာက္ပျခင္း၊ စိတ္တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းျခင္း၊ က်န္းမာေရးေကာင္းျခင္းတို႔အျပင္    အျခားက်န္းမာေရးအက်ဳိးေက်းဇူးမ်ားစြာ ရရွိႏုိင္မည္ ျဖစ္သည္။

႐ုပ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ၾကံ႕ခုိင္မႈျပည့္၀႐ုံသာမက စိတ္ခံစားခ်က္ႏွင့္ စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ တည္ၿငိမ္မႈလည္းရွိပါမွ အမွန္တကယ္ က်န္းမာသည္ဟု ေခၚဆုိႏုိင္ေပမည္။ က်န္းမာသည္ဆုိေသာ အေျခအေနမွာ ေရာဂါမရွိေသာ အေျခအေနမွ်သာမဟုတ္ဘဲ ေပ်ာ္ရႊင္မႈ၊ စိတ္အားထက္သန္မႈႏွင့္ ခ်စ္ခင္ၾကင္နာမႈစေသာ ဘ၀၏စြမ္းအားမ်ားကို ေဖာ္ျပမႈတစ္ခုျဖစ္သည္။ ယင္းကဲ့သို႔ ကိုယ္ေရာစိတ္ပါ က်န္းမာေစရန္ ေယာဂက်င့္ျခင္း၊ အသက္ရွဴေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္းႏွင့္ တရားထုိင္ျခင္းတို႔ ျပဳလုပ္ႏုိင္သည္။

တစ္ေန႔လွ်င္ မိနစ္အနည္းငယ္မွ် ေယာဂက်င့္ျခင္းျဖင့္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ၿပီး ကိုယ္ေရာစိတ္ပါ ဖိစီးမႈကို ေျပေလ်ာ့သြားေစသည္။ ေယာဂက်င့္သည့္ ကိုယ္ေနဟန္ထား၊ အသက္ရွဴေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္းႏွင့္ တရားထုိင္ျခင္းတုိ႔မွာ စိတ္ဖိစီးမႈ ေလ်ာ့က်ေစရန္ အစြမ္းထက္ေသာ နည္းလမ္းမ်ား ျဖစ္သည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းလွပေသာ ေနရာမ်ားႏွင့္ သဘာ၀အလွတို႔ကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ အားလုံး ခုံမင္ႏွစ္သက္ၾကေသာ္လည္း ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို မိမိကိုယ္တြင္း၌သာ ရွာေဖြေတြ႕ရွိႏုိင္သည္ဆုိျခင္းကို သိသူမွာ နည္းပါးသည္။ ေယာဂက်င့္ျခင္းမွာ အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေနေသာ စိတ္အေျခအေနကို တည္ၿငိမ္သြားေစမည့္ အေကာင္းဆုံး နည္းလမ္းမ်ားအနက္ တစ္ခု ျဖစ္သည္။

ကိုယ္ခႏၶာအေပၚ ပုံမွန္မဟုတ္ေသာ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈမ်ားက စိတ္ကိုလည္း အလားတူ မေပ်ာ္မရႊင္ (သို႔မဟုတ္) မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ေစၿပီး ယင္းအေျခအေနကို ကိုယ္ခႏၶာနာမက်န္းျဖစ္ျခင္းကဲ့သို႔ပင္ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းျမင္ေတြ႕ႏုိင္သည္။ ေယာဂက်င့္ျခင္းေၾကာင့္ ကိုယ္အဂၤါမ်ားကို ႏွိပ္နယ္ေပးသကဲ့သို႔ ျဖစ္ေစၿပီး ႂကြက္သားမ်ားကို ပိုမိုသန္မာလာေစသည္။ အသက္ရွဴေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ျခင္းႏွင့္ တရားထိုင္ျခင္းက စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားကို ေျပေလ်ာ့ေစၿပီး ကိုယ္ခံအားစနစ္ ပိုေကာင္းလာေစသည္။

ေယာဂက်င့္ျခင္းႏွင့္ အသက္ရွဴေလ့က်င့္ခန္းျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ သတိရွိမႈ အားေကာင္းလာေစမည္ျဖစ္ကာ အိမ္ေထာင္ဖက္၊ မိဘ၊ မိတ္ေဆြမ်ား (သို႔မဟုတ္) ခ်စ္ခင္ရသူမ်ားႏွင့္ ဆက္ဆံေရး တုိးတက္လာေစ မည္ျဖစ္သည္။ သက္ေသာင့္သက္သာရွိၿပီး ေပ်ာ္ရႊင္ေရာင့္ရဲေသာ စိတ္အေျခ အေနေၾကာင့္ ထိခိုက္လြယ္ေသာ လူမႈဆက္ဆံေရး ကိစၥမ်ားကို ေျဖရွင္းရာတြင္ ပိုမိုလြယ္ကူစြာေျဖရွင္းလာႏုိင္မည္ ျဖစ္သည္။

ေယာဂကို ေန႔စဥ္မိနစ္အနည္းငယ္စီ က်င့္ေပးရန္ လုိအပ္သည္။ ယင္းသို႔ ေယာဂပုံမွန္က်င့္သူအေနျဖင့္ လမ္းေလွ်ာက္ေနခ်ိန္ျဖစ္ေစ အိပ္ေန၊ ထုိင္ေန၊ ရပ္ေနခ်ိန္ျဖစ္ေစ ကိုယ္ဟန္အေနအထား တုိးတက္လာေအာင္ ကူညီႏုိင္သည္။ အျပန္အလွန္အားျဖင့္ မမွန္ကန္ေသာ ကိုယ္ေနဟန္ထားရွိျခင္းေၾကာင့္ ကိုယ္ခႏၶာနာက်င္မႈမ်ားကုိလည္း ေယာဂက်င့္ျခင္းျဖင့္ သက္သာေစမည္ ျဖစ္သည္။

ေယာဂက်င့္ျခင္းႏွင့္ တရားထုိင္ျခင္းေၾကာင့္ သိရွိမွတ္မိႏုိင္မႈစြမ္းရည္ကိုလည္း ျမင့္တက္လာေစမည္ျဖစ္ၿပီး ရလဒ္ေကာင္းမ်ား ထြက္ေပၚလာေစရန္ မည္သည့္ကိစၥကို ၿပီးေျမာက္ေအာင္ လုပ္ရန္လုိအပ္သည္၊ မည္သည့္အခ်ိန္တြင္ မည္သို႔ လုပ္ရန္လုိသည္ဆိုျခင္းကို မ်ားစြာ ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္စရာမလိုဘဲ ေတြးမိႏုိင္ေသာ စြမ္းရည္ကိုပိုင္ဆုိင္လာမည္ ျဖစ္သည္။

Internet_7Day

Monday, July 21, 2014

ေသြးတိုးေရာဂါ

Posted by drmyochit Monday, July 21, 2014, under | No comments



ေသြးတိုးေရာဂါဟာ လူေတြအတြက္ အသက္ ၄၀ေက်ာ္လာရင္ အျဖစ္မ်ားလာၾကတဲ့ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးပါပဲ။ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါလိုပါပဲ။ သူကေနတစ္ဆင့္ ျဖစ္ပြားလာႏိုင္တဲ့ ဆင့္ပြားေရာဂါ ဥပဒၵေ၀ါေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနပါတယ္။ ကံေကာင္းတာတစ္ခုက သူ႔ကို လြယ္လြယ္နဲ႔ ကုသထိန္းခ်ဳပ္နိုင္တဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ ေဆးမွန္မွန္ေသာက္ၿပီး မသင့္တဲ့ အစားအေသာက္၊ အမူအက်င့္၊ အေနအထိုင္ေတြ ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တာနဲ႔ အလြယ္တကူ ေသြးတိုးက်လာႏိုင္ပါတယ္။

ေသြးတိုးေစေအာင္ အားေပးတဲ့အရာေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့-
၁။ အိမ္သံုးဆား၊ ေဆာ္ဒါ၊ အခ်ိဳမႈန္႔မ်ားမ်ားစားျခင္း။
၂။ ပိုတက္စီယမ္ဓာတ္ ခ်ိဳ႕ငဲ့ျခင္း(ကယ္စီယမ္ႏွင့္ မဂၢနီဆီယမ္ဓာတ္မ်ားပါတဲြၿပီး ခ်ိဳ႕ငဲ့တတ္ပါတယ္)။
၃။ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားျခင္း၊ ဘ၀မွာအၿပိဳင္အဆိုင္မ်ားျခင္း။
၄။ အ၀လြန္ျခင္း။
၅။ အရက္ေသာက္ျခင္း၊ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း။
၆။ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈနည္းျခင္း၊ အေညာင္းထိုင္ျခင္းမ်ားတို႔ပါပဲ။

ေသြးတိုးေရာဂါရွိတဲ့အတြက္ ဖိအားမ်ားတဲ့ေသြးေတြဟာ ႏွစ္ရွည္လမ်ား အဟုန္ျပင္းျပင္းနဲ႔ စီးဆင္းတဲ့ဒဏ္ေၾကာင့္ ေသြးေၾကာႀကီးေတြရဲ႕ နံရံေတြ၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာနဲ႔ အခန္းနံရံေတြ၊ ေက်ာက္ကပ္၊ ဦးေႏွာက္စတဲ့အဂါၤေတြကို ပ်က္စီးေစပါတယ္။

အဲဒီဖိအားကပဲ ေသြးထဲမွာ ေပါေလာေမ်ာေနတဲ့ အဆီဥေတြကို ေသြးေၾကာနံရံေတြမွာ ပို႔ေစပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ေသြးေၾကာက တျဖည္းျဖည္းက်ဥ္းလာရပါတယ္။

ၾကာေတာ့ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ၊ ႏွလံုးေသြးငတ္တဲ့ေရာဂါ၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာျပတ္ၿပီး ၾကြက္သားေတြ ေသသြားတဲ့ေရာဂါ(Myocardial Infaret) နဲ႔ ေလငန္းေရာဂါေတြပါ ျဖစ္လာရပါတယ္။ ေသြးတိုးေၾကာင့္ မ်က္လံုး၊ ေက်ာက္ကပ္နဲ႔ ဦးေႏွာက္စတာေတြထဲက ႏုနယ္တဲ့ ေသြးေၾကာေတြ ေပါက္ကဲြၿပီး ေသြးယိုစီးႏိုင္တာမို႔ အခ်ိန္မီမကုစားႏိုင္ရင္ အသက္ကို အႏၱရာယ္ျပဳႏိုင္ပါတယ္။

ေသြးတိုးနဲ႔ပတ္သတ္လို႔ သက္ဆိုင္ရာ ဆရာ၀န္ေတြအေနနဲ႔ ေသြးခ်ိန္တိုင္းရံုသာမက ECG၊ ဆီးစစ္ျခင္း၊ ဆီးပိုးေမြးျခင္း၊ ရင္ဘတ္ကို ဓာတ္မွန္ရိုက္ျခင္း၊ မ်က္လံုးထဲၾကည့္တဲ့ ကိရိယာနဲ႔ၾကည့္ျခင္း၊ ေသြးထဲက အဆီဓာတ္တိုင္းျခင္း၊ ႏွလံုးကို တယ္လီေဗးရွင္းရိုက္ျခင္း စတဲ့ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈ အဖံုဖံုကို လိုအပ္သလို လုပ္ပါလိမ့္မယ္။

လူတစ္ေယာက္ ေသြးတိုးေနၿပီဆိုရင္ ဇက္ေၾကာတက္၊ ေခါင္းမူး၊ ေခါင္းကိုက္၊ ရင္တုန္၊ အသက္ရွဴမ၀ျဖစ္တာနဲ႔အတူ ေသြးေလးၿပီး ေန႔ခင္းဘက္ အိပ္ခ်င္စိတ္ သိပ္ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ညဘက္မွာေတာ့ စိတ္လႈပ္ရွားၿပီး အိပ္မေပ်ာ္ျခင္း၊ ဂဏွာမၿငိမ္ျဖစ္ျခင္း၊ ေခြ်းထြက္လြန္ျခင္း၊ လန္႔တတ္ထိတ္တတ္ျခင္း၊ လန္႔ၿပီးရင္ ေဒါသထြက္ၿပီးရင္ ေတာ္ေတာ္နဲ႔ အေမာမေျပႏိုင္ျခင္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ေသြးတိုးေ၀ဒနာ ၾကာရွည္လာရင္ေတာ့ နာတာရွည္သေဘာ ျဖစ္လာၿပီး မ်က္စိတြင္းက ေသြးေၾကာေလးေတြနဲ႔ အာရံုေၾကာေလးေတြကို ထိခိုက္ၿပီး အျမင္အာရံု ခ်ိဳ႕ယြင္းလာရပါတယ္။ ေမာလြယ္လာတတ္ပါတယ္။ ေခါင္းထဲမွာ မၾကည္ဘဲ စိတ္တိုလြယ္တတ္ပါတယ္။ ဆင့္ပြားေရာဂါေတြအေနနဲ႔ မ်က္စိကြယ္ျခင္း၊ ေလငန္းေရာဂါျဖစ္ျခင္း၊ ႏွလံုးႀကီးျခင္း၊ ေသြးေၾကာေတြ ႀကီးလာၿပီး ေပါက္ကဲြျခင္းဆိုတာေတြ ျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။

ေသြးကိုတိုးေစတတ္တဲ့ ဆားမ်ားတဲ့ဟင္းေတြ၊ ငါးပိ၊ ငါးေျခာက္၊ ပုဇြန္ေျခာက္နဲ႕ ငန္ျပာရည္ေတြ၊ အခ်ိဳမႈန္႔မ်ားမ်ားပါတဲ့ အစားအေသာက္ေတြ၊ အဆီအေစးမ်ားၿပီး ပိတ္ဆို႔တတ္တဲ့ ငါးသေလာက္၊ ငါးေသတၱာ၊ အုန္းနို႔၊ ဒညင္းသီး၊ ဒူးရင္းသီးစတဲ့ အစားအစာေတြ၊ ေကာက္ညွင္းေပါင္း၊ ေကာက္ညွင္းဆီထမင္းတို႔ကိုလည္း ေရွာင္သင့္ပါတယ္။

ေသြးတက္ျခင္းကို ေလ်ာ့နည္းေပ်ာက္ကင္းေစတဲ့ ဒန္႔ဒလြန္သီး၊ ဒန္႔သလြန္ရြက္၊ ၾကက္သြန္နီ၊ ၾကက္သြန္ျဖဴ၊ ရွမ္းနံနံ၊ တရုတ္နံနံ၊ ဥသွ်စ္ရြက္ေတြအျပင္ ၀မ္းနဲ႔ဆီးကို ရႊင္ေစတတ္ၿပီး ေၾကညက္လြယ္တဲ့ သားငါးသီးႏွံေတြကို စားသင့္ပါတယ္။

ၾကက္သြန္ျဖဴဟာ ၀ါယုေလဓာတ္ကို ႏိုင္လွတဲ့အတြက္ ေသြးတိုးေရာဂါအတြက္ အေကာင္းဆံုး ေဆးတစ္လက္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေရွးေဟာင္းအာယုေဗၺဒ ေဆးက်မ္းႀကီးေတြမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ၾကက္သြန္ျဖဴကို သူ႔ခ်ည္းျဖစ္ေစ၊ ႏြားႏို႕နဲ႔ေရာႀကိတ္လို႔ျဖစ္ေစ ေရွးဦးစြာ တစ္ေန႔ ၁ပဲသားကုန္ေအာင္ ေသာက္ရပါတယ္။

ေရွာင္သင့္တာေရွာင္၊ ေဆာင္သင့္တာေဆာင္ၿပီး ေဆးလည္းမွန္မွန္မွီ၀ဲရင္ ေသြးတိုးေရာဂါကို ေကာင္းေကာင္း ထိန္းခ်ဳပ္ထားႏိုင္ပါမယ္လို႔ တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။


(မွတ္ခ်က္။ ေဒါက္တာေအာင္ႏိုင္(ေဆးသုေတသန)ေရးသားေသာ ေရာဂါသုတ ေဆးသုတ စာအုပ္မွ ေကာက္ႏႈတ္ေဖာ္ျပပါသည္။)


MOI Webportal Myanmar

ပ်ိဳေမမ်ား တင္ အခ်ိဳးက်က် ငြါးငြါးစြင့္စြင့္လွေစဖို႕ ေလ့က်င့္ခန္း

Posted by drmyochit Monday, July 21, 2014, under | No comments



အမ်ိဳးသားေတြဟာ ပိန္ပိန္ဝဝ ခါး တင္ အခ်ိဳး ၈၀ ေအာက္ ရွိတဲ့ မိန္းကေလးေတြကို ပိုျပီး စိတ္ဝင္စား ၾကပါသတဲ့။ တင္ပါးဆံု႐ိုးကြင္း (pelvis) ကား တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြက သူတို႕ ကေလးေလးေတြကို ေရွာေရွာ႐ႉ႐ႉ အခက္အခဲ မရွိ မီးဖြား ေပးႏိုင္လို႕ သင္မထားေပမယ့္ အမ်ိဳးသားေတြ ရဲ့ဦးေနာက္မွာ ဒီလိုအခ်ိဳးဆို ဒီလိုၾကိဳက္ တဲ့ အသိရွိေနတာျဖစ္ပါတယ္။။

တင္ကို ငြါးငြါးစြင့္စြင့္ေလးျဖစ္ ေစဖို႕လုပ္ႏိုင္တဲ့ ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတြရွိပါတယ္။ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တာက pelvis အ႐ိုးကြင္းက်ယ္လာေစမွာ မဟုတ္ေပမယ့္ အဲဒီ အေပၚကို ႂကြက္သား ထပ္အုပ္ေပး တဲ့ သေဘာပါ။ ၾကည့္ၾကရေအာင္လားရွင္။

Side Lunge
A)ေျခေထာက္ကို တင္ပါးနဲ႕ တစ္တန္းထဲမွာထားပါ။ အေလး တစ္ခုစီကို လက္တစ္ဘက္ စီ မွာ ကိုင္ျပီး ကိုယ္ကိုမတ္မတ္ေနပါ။
B) ညာဘက္ေျခကို ေဘးသို႕ ဆန္႕ႏိုင္သမွ် ဆန္႕ထုတ္ျပီး ဘယ္ဒူးကို ေကြးခ်ပါ။ အေလးႏွစ္ႏွစ္ခု ဟာ ဘယ္ေျခရဲ့ တဖက္တခ်က္မွာ ရွိပါေစ။ :: လုပ္ေနစဥ္ အတြင္းမွာ တင္ပါးသားကို အေနာက္သို႕ ပစ္ထားဖို႕လိုပါမယ္။
C) မူလ အေနအထားတိုင္း ျပန္သြားျပီး တစ္ဖက္ သို႕ေျပာင္းပါ။
:: ဘယ္၊ညာ တစ္ဘက္စီကို ၁၀ ၾကိမ္ မွ ၁၂ၾကိမ္ထိ လုပ္ေပးေပးရပါမယ္။

Side Step Ups
A) ေလွကားျဖစ္ျဖစ္၊ ေခြးေျချဖစ္ျဖစ္ ျမင့္တဲ့ေနရာ တစ္ခုေပၚကို ဘယ္ေျခေထာက္ကို တင္ထားျပီး ကိုင္ထားတဲ့ အေလးကို ဘယ္ ပခုံးနဲ႕ကပ္ထားပါ။
B) ဘယ္ေျခကိုအားျပဳရင္း ညာေျခကို အေရွ႕ သို႕လွမ္းကန္ပါ။ ဟန္ခ်က္ မပ်က္ေအာင္ ညာလက္ ကို ပုံမွာျပထားတဲ့အတိုင္း ေဘးသို႕ ဆန္႕တန္းထားရပါမယ္။
:: ၁၀ၾကိမ္ျပည့္ေအာင္လုပ္ျပီး ေနာက္တစ္ဖက္ ဘက္ေျပာင္းပါ။

Hip Abductor
A) မတ္တပ္ရပ္ အေနအထားမွာဘယ္ေျခကို ညာေျခအေရွ႕မွာ ထားပါ။ :: ခါးမကိုင္းမိေစဖို႕ ဂ႐ုျပဳပါ။
B) ဘယ္ဘက္ေျခေထာက္ကို မူလေနရာမွ ေဘးတိုက္ အေဝးသို႕ လႊဲပါ။ လႊဲေနစဥ္မွာ ဒူးမေကြးေစဖို႕ သတိျပဳရပါမယ္။
ေလ့က်င့္ခန္း တစ္ေခါက္လုပ္တိုင္း ၁၂ၾကိမ္လႊဲေပးရပါမယ္။

အခ်ိန္တိုအတြင္းမွာ သိသိသာသာေလး ျဖစ္ေစခ်င္ရင္ ေတာ့ အထက္မွာ ေဖာ္ျပထားတဲ့ ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတြကို တစ္ေန႕ကို သုံးၾကိမ္ျပဳလုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
ဒီေဆာင္းပါးေလးကို ဒီမွ်နဲ႕ ေက်နပ္ႏွစ္သက္ႏိုင္မယ္လို႕ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္ရွင္။ ေနာက္ေနာင္အလ်င္းသင့္ရင္ ပ်ိဳေမတို႕အတြက္ ေကာင္းႏိုးရာရာေလးေတြကို ၾကိဳးစားေဖာ္ျပေပးသြားဦး မွာပါ။ စာဖတ္သူပ်ိဳေမေတြ အားလုံး က်န္းမာေပ်ာ္ရႊင္ဖြယ္ ေန႕ရက္ေလးေတြကို ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ၾကပါေစရွင္။

Credit : New Myanmar News

Monday, June 30, 2014

Water poisoning ေရအဆိပ္သင့္ျခင္း

Posted by drmyochit Monday, June 30, 2014, under | No comments

ေရဆိပ္သင့္ျခင္းလို႔ ေခါင္းစဥ္တပ္ေပမဲ့ ေသာက္တဲ့-သံုးတဲ့ေရထဲမွာ အဆိပ္ပါတာ မဟုတ္ပါ။ ေရသန္႔ဗူးထဲကေရေတြ တအားၾကီး ေသာက္ရင္လဲ အဆိပ္သင့္ႏိုင္တာကို ေျပာတာျဖစ္ပါတယ္။ ေဆးစာနဲ႔ဆို Water intoxication လို႔ ေခၚတယ္။ ေသေကာင္း ေသႏိုင္တယ္။ ဦးေႏွာက္ လုပ္ငန္းေတြ ထိခိုက္ေစမယ္။ Electrolytes ဓါတ္ဆား အခ်ိဳးအစား မမွ်ရာကေန Hyponatremia ေခၚတဲ့ (ဆိုဒီယမ္) နည္းတာျဖစ္ေစတယ္။
အမွတ္တမဲ့ေတာ့ ေရေတြ တအားေသာက္တယ္ ဆိုတာေတာ့ ရွားပါတယ္။ Water drinking contests ေရေသာက္ ျပိဳင္ၾကရင္ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ၁၂-၁-၂ဝဝ၇ တံုးက Hold Your Wee for a Wii ေရေသာက္ျပီး ေသးမေပါက္နဲ႔ ဆိုတဲ့ ျပိဳင္ပြဲဝင္သူ ၂၈ ႏွစ္အရြယ္၊ ကေလး ၂ ေယာက္အေမ Jennifer Strange ဟာ ေသသြားလို႔ ျပိဳင္ပြဲစီစဥ္တဲ့ The End ေရဒီယိုက ေဒၚလာ ၁၆႕၅ သန္း ေလွ်ာ္လိုက္ရတယ္။

ေဆးရံုေတြမွာ လူနာကို လိုတာထက္ ေရပါတဲ့ Drips ေတြ အမ်ားၾကီး သြင္းရင္လဲ ဒုကၡေပးမယ္။ ေရေကာင္းေရသန္႔ကေန အဆိပ္လို႔ ေခၚေတာ့မယ္။ တန္ေဆး၊ လြန္ေဘး အစစ္ျဖစ္တယ္။

လူ႔ကိုယ္ခႏၶာမွာ ပါးစပ္ႏႈတ္ခမ္းကေန စအိုအထိရွိတဲ့ အစာလမ္းကေန ေရကို စုပ္ယူႏိုင္စြမ္းရွိတယ္။ အစာအိမ္နဲ႔ အူေတြကေန အမ်ားဆံုး စုပ္ယူေပးတယ္။ ေရ နဲ႔ Sodium (ဆိုဒီယမ္) ဓါတ္ဆားက တြဲေနတယ္။ တသမတ္ထဲ မွ်ေနရတယ္။ (ဆဲလ္) တခုရဲ႕ အျပင္ဝန္းက်င္နဲ့ (ဆဲလ္) အတြင္ကလဲ မွ်ေနရတယ္။ ေရက မ်ားသြားခ်ိန္မွာ (ဆိုဒီယမ္) က နည္းသြားမယ္။ Hyponatremia ေခၚတယ္။ တေနရာရာမွာ ဓါတ္ဆားအခ်ိဳးအဆ ကဲမယ္-နည္းမယ္ဆိုရင္ (ဆဲလ္) နံရံကေန Osmosis (ေအာ့စ္ေမာဆစ္) အျပန္အလွန္ စုပ္ယူ-စုပ္ထုတ္ျခင္း ျဖစ္စဥ္အရ ညီေစအာင္ ၾကိဳးစားလိမ့္မယ္။ (ဆဲလ္) ေတြ ေဖါင္းကားလာလိမ့္မယ္။ Intracranial pressure ဦးေႏွာက္ထဲမွာ ဖိအားေတြ တက္လာလိမ့္မယ္။

Water intoxication ေရအဆိပ္သင့္ျခင္း လကၡဏာေတြစေတာ့မယ္။
• Headache ေခါင္းကိုက္မယ္၊
• Personality changes (ပါဇင္နယ္လ္တီ) ေျပာင္းမယ္၊
• Changes in behavior အမူအယာေျပာင္းမယ္၊
• Confusion စိတ္ရႈတ္ေထြးလာမယ္၊
• Irritability ဂနာမျငိမ္ျဖစ္လာမယ္၊
• Drowsiness အိပ္ခ်င္လာမယ္။
ဆက္ျပီးေတာ့
• Difficulty breathing during exertion ၾကိဳးစားမႈရွိခ်ိန္မွာ အသက္ရွဴလို႔ခက္လာမယ္၊
• Muscle weakness ၾကြက္သားေတြ အားနည္းလာမယ္၊ Twitching အလိုလိုလႈတ္မယ္၊ Cramping နာမယ္၊
• Nausea ပ်ိဳ႕မယ္၊ Vomiting အန္မယ္၊
• Thirst ေရသန္သလိုျဖစ္မယ္၊
• Sensory information နာတာ-ထိတာ-ဖိတာကိုသိမႈေတြ အားယုတ္လာမယ္။
ဆက္ဆိုးလာမယ္ဆိုရင္
• Papillary သူငယ္အိမ္တံု႔ျပန္မႈေလွ်ာ့လာမယ္၊
• Vital signs အေရးအၾကီးဆံုး လကၡဏာေတြ ထိခိုက္လာမယ္။ ဥပမာ Bradycardia ႏွလံုးခုန္ေႏွးမယ္၊ Widened pulse pressure ေသြးဖိအားေျပာင္းလာမယ္။
• Cerebral edema ဦးေႏွာက္ေရာင္လာမယ္။ Brain stem ဦးေႏွာက္အေျခေနရာကိ ုဖိအားသက္ေရာက္လို႔ ဆက္ျဖစ္စရာေတြ ျဖစ္လာမယ္။ Central nervous system dysfunction ဗဟိုဦးေႏွာက္-အာရံုေၾကာစနစ္ ထိခိုက္လာမယ္။
• Seizures တက္မယ္၊ Coma သတိလစ္မယ္၊ Death ေသမယ္။

Risk factors ဘယ္လိုလူေတြမွာ ပိုဆိုးသလဲ။
• ကေလး ငယ္ေလ ဆိုးေလ။ ၉-၆-၂ဝဝ၂ မွာ ၄ ႏွစ္သမီးေလး Cassandra Killpack ကို မေအျဖစ္သူက ေရတဂါလံ ကုန္ေအာင္ အေသာက္ခိုင္းရာကေန ေသသြားလို႔ သူ႔အေမ Jennette Killpack ေထာင္က်တယ္။
• Marathon runners မာရသြန္အေျပးသမား အျဖစ္မ်ားတယ္။ ေရေသာက္မ်ားရာကေန Sodium levels 135 mmol/L ထက္က်လာခ်ိန္မွာ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ျဖစ္လာမယ္။
• Overexertion ခြန္အား အသံုးမ်ားတာကေနလဲျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ေမာလြန္းလို႔ ေရေတြ တအား ေသာက္ရင္ ျဖစ္မယ္။ ၁၂-၉-၁၉၉၉ မွာ စစ္သင္တန္းဆရာ Michael J. Schindler ေသဆံုးရတယ္။
• MDMA (Ecstasy) ေဆးမ်ိဳးေသာက္ျပီး လုပ္သင့္တာတဲ့ပိုျပီး ခြန္အားစိုက္ရာကေနလဲျဖစ္မယ္။
• Heat stress သိပ္ပူခ်ိန္မ်ိဳးမွာ နားေနရင္နဲ႔ ေရေတြ အေသာက္မ်ားရင္လဲ ျဖစ္မယ္။
• Psychogenic polydipsia စိတ္ေရာဂါရွိသူေတြက ေရပိုေသာက္တယ္။
• Oxcarbazepine ေဆးေၾကာင့္လဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• Diabetes insipidus ဆီးခ်ိဳေၾကာင့္လဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

Treatment ဘယ္လိုကုသမလဲ
• Mild intoxication ေတာ္ေတာ္တန္တန္က ေရာဂါလကၡဏာမျပေသးပါ။ ျဖစ္လာျပီဆိုရင္
• Diuretics ဆီးသြားေစတဲ့ေဆး ေပးရမယ္။
• Vasopressin receptor antagonists ေဆးကိုလဲ သံုးတယ္။

Dr. တင့္ေဆြ

Monday, June 16, 2014

' ျပဳ ျပင္ဖန္တီးထားသည့္ အနီေရာင္အသား မ်ားမ်ားစားျခင္းက ႏွလံုးကို ထိခုိက္ေစႏုိင္

Posted by drmyochit Monday, June 16, 2014, under | No comments


တာ႐ွည္ခံေအာင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားသည့္ အနီေရာင္ အသားမ်ားကို ကာလ႐ွည္ၾကာ ပံုမွန္စားေသာက္ျခင္းက ႏွလံုးကို ထိခိုက္ေစႏုိင္ေၾကာင္း သုေတသီမ်ားက သတိေပး ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ဝက္ေပါင္ေျခာက္၊ ဝက္အူေခ်ာင္း၊ ဝက္သားဆားနယ္ႏွင့္ ေဟာ့ေဒါ့ အစ႐ွိသည့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားသည့္ အနီေရာင္ အသားမ်ား ပါ႐ွိေသာ အစားအေသာက္မ်ားသည္ ေရ႐ွည္တြင္ ႏွလံုးေဖာက္ျပန္မႈ ျဖစ္ပြားျခင္းႏွင့္ တိုက္႐ိုက္ဆက္စပ္ေနေၾကာင္း ဆြီဒင္မွ ပညာ႐ွင္မ်ားက ယံုၾကည္ေနသည္။

'ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားေသာ အသားမ်ားတြင္ မီးကင္ျခင္း၊ ဆားနယ္ျခင္း၊ အေျခာက္လွမ္းျခင္း၊ တာ႐ွည္ခံ ေဆးဝါးမ်ား ထည့္သြင္းျခင္း အစ႐ွိသည့္ နည္းလမ္းမ်ား အသံုးျပဳထားၿပီးၿပီး သဘာဝ အသားမ်ားထက္ ဆိုဒီယမ္ ပါဝင္မႈလည္း ပိုမိုမ်ားျပားသည္။

စေတာ့ခ္ဟုမ္းၿမိဳ႕႐ွိ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာ ေဆးပညာဌာနမွ ေဒါက္တာ ေအလိုင္ဂ်ာဝုခ္ႏွင့္ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ သုေတသီမ်ားသည္ ႏွလံုးေရာဂါ ေဖာက္ျပန္မႈႏွင့္ ကင္ဆာေရာဂါ မွတ္တမ္း လံုးဝမ႐ွိဖူးသည့္ အသက္(၄၅)ႏွစ္မွ (၇၉)ႏွစ္ၾကား လူေပါင္း (၃၇၀၃၅)ဦး၏ က်န္းမာေရး မွတ္တမ္းမ်ားကို ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာခဲ့သည္။

(၁၂)ႏွစ္မွ် ၾကာျမင့္ခ်ိန္တြင္ ယင္းစာရင္းအနက္ လူေပါင္း(၂၈၉၁)ဦးသည္ ႏွလံုးေဖာက္ျပန္မႈ ေဝဒနာမ်ား ခံစားခဲ့ရၿပီး (၂၆၆)ဦးမွာမူ ႏွလံုးထိခိုက္မႈျဖင့္ ေသဆံုးခဲ့ၾကသည္။ ေလ့လာမႈမ်ားအရ ယင္းကဲ့သို႔ ႏွလံုးထိခိုက္သူ အမ်ားစုသည္ ပ်မ္းမွ်အားျဖင့္ တစ္ေန႔လွ်င္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားသည့္ အနီေရာင္ အသားပမာဏ (၇၅)ဂရမ္မွ် ပိုမိုစားသံုးေလ့ ႐ွိသည္ကို ေတြ႕႐ွိလာရသည္။ ၎တို႔၏ ႏွလံုးထိခိုက္ႏိုင္ေျခသည္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားသည့္ အနီေရာင္ အသားပမာဏ (၂၅)ဂရမ္ေအာက္သာ ေန႔စဥ္စားသံုးသူမ်ားထက္ (၂၈)ရာခုိင္ႏႈန္း ပိုမိုမ်ားျပားေနသည္။

'ေဒါက္တာဝုခ္က “မ်ားေသာအားျဖင့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲထားတဲ့ အသားေတြမွာ ဆိုဒီယမ္၊ ႏိုက္ထရိတ္နဲ႔ ေဖာ့ဖရပ္စ္ဓာတ္ေတြ ပါဝင္ေနေလ့႐ွိတယ္။ ၿပီးေတာ့ အစားအေသာက္ကို စြဲလမ္းေစတဲ့ ဓာတ္ပစၥည္းေတြလည္း ျဖည့္တင္းထားေလ့ ႐ွိပါတယ္။ မီးကင္ထားတဲ့ အသားမ်ိဳးက်ေတာ့ ပိုလီဆိုက္ကလစ္ ေအရိုမက္တစ္ ဟိုက္ဒရိုဂ်င္ ကာဘြန္ေတြ ပါဝင္ေနတတ္တယ္။ ဒီအခ်က္အလက္ေတြ အားလံုးက ႏွလံုးထိခုိက္မႈကို သာမန္ထက္ ျမင့္တက္သြားေစတတ္ပါတယ္”ဟု ေျပာၾကားသြားသည္။

_Ref; Dailydigestnews
  7daydaily

ဝက္ၿခံကာကြယ္ကုသနည္းအဆင့္ဆင့္

Posted by drmyochit Monday, June 16, 2014, under | No comments



 သင့္တြင္ဝက္ၿခံေရာဂါလကၡဏာမ်ားရွိပါက ဆရာဝန္က သင္၏အသားအေရကို စစ္ေဆးအကဲျဖတ္ျခင္းျဖင့္ေရာဂါကိုအတည္ျပဳ ေပးႏုိင္ပါလိမ့္မည္။

အိမ္တြင္ ဝက္ၿခံကုသနည္း

မ်က္ႏွာမွအဆီႏွင့္ အညစ္အေၾကးမ်ားကိုဖယ္ရွားရန္ မျပင္းမေပ်ာ့ေသာဆပ္ျပာကိုသံုး၍ ေန႔စဥ္ေဆးေၾကာသန္႔စင္ပါ။ ေခါင္းပံုမွန္ေလွ်ာ္ပါ။ ဆံပင္ႏွင့္ မ်က္ႏွာထိမေနပါေစႏွင့္။

ဝက္ၿခံမ်ားကို မညႇစ္ပါႏွင့္။ ဘက္တီးရီးယားမ်ား ပ်ံ႕ႏွံ႔ႏိုင္ၿပီး အဆီပို ထြက္လာေစသည္။ ဦးထုပ္မ်ား (သုိ႔မဟုတ္) ေခါင္းစည္းမ်ားတင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ဝတ္ ဆင္စည္းေႏွာင္ထားျခင္းမ်ိဳးေရွာင္ပါ။

သင့္မ်က္ႏွာကိုမထိပါႏွင့္။ ဝက္ၿခံမထြက္ေစပါဟု တံဆိပ္ကပ္ထားေသာ (သုိ႔မဟုတ္)ေရကို အေျခခံေသာ မိတ္ကပ္ကိုသာသံုးပါ။

ေဆးဝါးျဖင့္ ကုသျခင္း

ဝက္ၿခံေပ်ာက္ရန္ ကိုယ့္အစီအစဥ္ျဖင့္ ႀကိဳးစားမႈမ်ားမေအာင္ျမင္ပါက အကူအညီျဖစ္ေစမည့္ ေဆးဝါးမ်ားရွိပါသည္။ ယင္းေဆးဝါးအမ်ားစုတြင္ အေရျပားေျခာက္ေသြးမႈ (သုိ႔မဟုတ္) ဘက္တီးရီးယားပိုးမႊားမ်ားကို ေသေစႏုိင္ေသာ ပစၥည္းမ်ားပါဝင္သည္။

ဘန္ဇြိဳင္းပါေအာက္ဆိုက္ (benzoyl peroxide)

ဝက္ၿခံမ်ားအသစ္ထြက္မလာေစရန္ႏွင့္ ရွိၿပီးဝက္ၿခံမ်ားေျခာက္၍ ေပ်ာက္သြားေစရန္ အသံုးျပဳေသာ လိမ္းေဆးမ်ားႏွင့္ ဝက္ၿခံေပ်ာက္ ေဆးခရင္မ္မ်ားစြာတြင္ ဘန္ဇြိဳင္းပါေအာက္ဆုိက္ပါဝင္သည္။

ဆာလ္ဖာ (sulfur)

လိုးရွင္းမ်ား၊ သန္႔စင္ေဆးမ်ားႏွင့္ တစ္ခါသုံုးမ်က္ႏွာကပ္ခြာမ်ားတြင္ပါဝင္သည့္ ထူးျခားေသာအနံ႔ရွိေသာ သဘာဝပစၥည္းတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။

ရီေဆာ့စီနယ္လ္ (resorcinol)

ေသဆံုးသြားေသာ အေရျပားဆဲလ္မ်ားကို ဖယ္ရွားရာတြင္သံုးသည့္ ေတြ႕ရနည္းေသာ ပစၥည္းတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။

ဆာလီဆိုက္လစ္အက္စစ္ (Salicylic acid)

ဆပ္ျပာမ်ား၊ ဝက္ၿခံေပ်ာက္ေစသည့္ သန္႔စင္ေဆးမ်ားတြင္ပါဝင္သည့္ အထက္ပါပစၥည္းမ်ားပါဝင္ေသာ ဝက္ၿခံေပ်ာက္ေဆးမ်ား ေရြးဝယ္သံုးပါ။ တစ္ခါတစ္ရံတြင္ ဝက္ၿခံေရာဂါလကၡဏာမ်ားကိုဆက္လက္ျမင္ေတြ႕ေနရခ်ိန္တြင္ ေဆးဘက္ဆုိင္ရာအႀကံဉာဏ္ရယူရန္ ဆရာဝန္ႏွင့္ သင္ေတြ႕ခ်င္ေပလိမ့္မည္။ သင့္ေရာဂါလကၡဏာမ်ား ေလွ်ာ့ခ်ရန္ႏွင့္ အမာရြတ္မ်ားမျဖစ္ေစရန္ ကူညီႏိုင္မည့္ ေဆးဝါးမ်ား ဆရာဝန္က ၫႊန္းႏိုင္သည္။

ထပ္ေဆာင္းကုသမႈ

ျပင္းထန္ေသာ ဝက္ၿခံမ်ားကိုကုသရန္ႏွင့္ အမာရြတ္မ်ားမျဖစ္ေစရန္ ထပ္ေဆာင္းလုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားကို ဆရာဝန္က အႀကံေပးပါလိမ့္မည္။ ယင္းလုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားစြာမွာ ပ်က္စီးသြားသည့္အေရျပားကို ဖယ္ရွားျခင္းပင္ျဖစ္သည္။

အလင္းစြမ္းအင္ျဖင့္ကုသနည္း (Photodynamic therapy)

ေလဆာျဖင့္ကုသနည္းဟုလည္း သိရသည္။ အေရျပား၏ အေပၚ ဆံုးအလႊာကို အလင္းစြမ္းအင္ျဖင့္ ဖယ္ရွားပစ္ျခင္းျဖစ္သည္။

ဝက္ၿခံမ်ားကို ခြဲစိတ္ဖယ္ရွားျခင္း (dermabrasion)

လည္ေနေသာ စုတ္တံျဖင့္ အေပၚဆံုးအေရျပားအလႊာကို ဖယ္ရွားေသာနည္းျဖစ္သည္။

ဓာတုေဗဒနည္းျဖင့္ အေရခြံကြာေစျခင္း (chemical peel)

အေပၚဆံုးအေရျပားလႊာကို ေလာင္ကြၽမ္္းေပ်ာက္ကြယ္သြားေစ မည့္ ဓာတုေဗဒတစ္မ်ိဳးကို သင္၏မ်က္ႏွာေပၚတြင္ အလွအပ ပညာဆိုင္ရာ ဆရာဝန္က ထည့္ေပးေလ့ရွိသည္။ ယင္းအေရျပားမွာ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ကြာက်သြားမည္ျဖစ္ကာ ပ်က္ဆီးမႈနည္းေသးေသာ ေအာက္မွ အေရျပားေပၚထြက္လာမည္ျဖစ္သည္။

ဝက္ၿခံကို မည္သို႔ကာကြယ္ႏိုင္သနည္း

ဝက္ၿခံကာကြယ္ရန္ ခက္ခဲပါသည္။ သို႔ေသာ္ ေအာက္ပါေဖာ္ျပပါ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ ဝက္ၿခံကာကြယ္ရန္ ႀကိဳးစားေနေသာ သင့္အတြက္ အကူအညီျဖစ္ပါေစလိမ့္မည္။

ဆီပါဝင္မႈမရွိေသာ မ်က္ႏွာသန္႔စင္ေဆးျဖင့္ တစ္ေန႔ႏွစ္ႀကိမ္မ်က္ႏွာသစ္ပါ။ အဆီပိုမ်ားကိုဖယ္ရွားရန္ ခရင္မ္မ်ားသံုးပါ။ ဆီပါေသာ မိတ္ကပ္မ်ားလိမ္းျခင္းေရွာင္ပါ။ မိတ္ကပ္မ်ားဖယ္ရွားပစ္ျခင္းအပါအဝင္ အိပ္ရာမဝင္မီ အေရျပားကို ႏွံ႔ႏွံ႔စပ္စပ္ေဆးေၾကာသန္႔စင္ပါ။  ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ၿပီးေနာက္ ေရခ်ိဳးပါ။ တင္းက်ပ္ေသာ အဝတ္အစားမ်ားမဝတ္ပါႏွင့္။   —Ref: Internet

7DAY DAILY

Sunday, June 15, 2014

Blood pressure and Anemia ေသြးအားနည္းတာနဲ႔ ေသြးဖိအားနည္းတာ

Posted by drmyochit Sunday, June 15, 2014, under | No comments

Low BP ေသြးဖိအားနည္းတာနဲ႔ Anemia ေသြးအားနည္းတာ မတူပါ။ ၂ မ်ိဳးလံုးကေန ေခါင္းမူးတာကို ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ျဖစ္ေနတာတိက်မွ ေဆးနည္းညႊန္တာသင့္ပါမယ္။ ဘာလို႔ ဖိအားက်ေနသလဲ။ ဘာလို႔ ေသြးအားနည္းလဲ ခြဲသိရပါမယ္။

ေသြးယိုရင္ ေသြးအားနည္းမယ္။ တိုင္းၾကည့္ရင္ BP က်ေနမယ္။ လူက ေနမေကာင္းျဖစ္မယ္။ ေသြးလဲ မယိုေတာ့၊ ေဆးလိုတာကုလိုက္ရင္လဲ ေသြးဖိအားျပန္ေကာင္းမယ္။ ဒါေပမဲ့ လူက မေကာင္းေသးတာ ျဖစ္တတ္တယ္။ အဲဒါ ေသြးအား ဆက္နည္းေနေသးတာပါ။

ဒါကို နားလည္ဘို႔ Anemia “ေသြးအားနည္းတာ” နဲ႔ Blood pressure “ေသြးဖိအား” ဆက္စပ္တာေလး နဲနဲသိဘို႔လိုတယ္။ ေသြးဖိအားကို တခ်ိဳ႕က “ေသြးေပါင္ခ်ိန္” လို႔ ခပ္လြယ္လြယ္ေခၚတာ ႏုတ္က်ိဳးေနၾကတယ္။ “ေသြးဖိအား” ဆိုမွ မွန္တယ္။ အေရအတြက္၊ ပမာဏ၊ အတိုင္းအတာေတြကိုေျပာရင္ ကိန္းဂဏန္းေတြရဲ႕ ေနာက္မွာ (ယူနစ္) တခုခု ထည့္ေျပာရတယ္။

(ယူနစ္) ဆိုတာ
“အရပ္ ၅ ေပ ၂ လကၼရွိတဲ့ ေမြးလူနာ ေရာက္လာတယ္။ ကိုယ္အပူခ်ိန္ ၉၈႕၆ ဒီဂရီ F ဖါရင္ဟိုက္ နဲ႔ ႏွလံုးခုန္ႏႈန္း 80/min ရွိတယ္။ ေသြးဖိအား တိုင္းေတာ့ 100/70 mmHg ရွိတယ္။ ၾကာေနလို႔ 5% Dextrose 500 cc ထဲမွာ သားအိမ္ညွစ္အား ေကာင္းတဲ့ေဆး Oxytocin 2 ml တလံုးထည့္ျပီး သြင္းေပးတယ္။ ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္၊ ဒီဇဘၤာ ၂၇ ရက္ ည ၁၁ နာရီ ၃ဝ မိနစ္မွာ သူေမြးလိုက္တဲ့ ကေလးက ၅ ေပါင္ ၈ ေအာင္စ ေလးတယ္။ ကေလးေခါင္းက ၃၂ စင္တီမီတာရွိတယ္။”

ဒီမွတ္တမ္းထဲမွာ ‘ယူနစ္’ ေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးေတြ႔ရပါမယ္။ ‘ေပ’၊ ‘လကၼ'၊ ‘ဖါရင္ဟိုက္’၊ ‘mmHg’, ‘ml’ စတာေတြ။ ေသြးဖိအားကို mmHg ဆိုတာနဲ႔ မွတ္သားပါတယ္။ mm ဆိုတာ မီလီမီတာ၊ Hg ဆိုတာ (မာက်ဴရီ)။ ေသြးဖိအားတိုင္း ကရိယာမွာ မာက်ဴရီ ေခၚတဲ့ ျပဒါးပါျပီး၊ ဖန္ျပြန္ေလးမွာ ေရးမွတ္ထားတာေတြက မီလီမီတာေတြမို႔ (မီလီမီတာ-မာက်ဴရီ) ဆိုျပီးေရးရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ‘ေပါင္’ နဲ႔ မဟုတ္ပါ။

ေသြးဖိအား အနည္း-အမ်ားကို BP နဲ႔ တိုင္းရေပမဲ့၊ ေသြးအားအနည္း-အမ်ားကိုေတာ့ လူကို ၾကည့္လိုက္ရင္ အသားအေရ ျဖဴေဖြးေနတာ ျမင္ရမယ္၊ ေခါင္းမူးတယ္၊ အလုပ္လုပ္ရင္ေမာတယ္၊ စသျဖင့္ (ကြန္ပလိန္႔) လုပ္မယ္။ ဓါတ္ခြဲခန္းမွာ ေသြးစစ္မွ တိတိက်က်သိရလိမ့္မယ္။ အေျဖထြက္ရင္ Hb (ဟီမိုဂလိုဘင္) ဘယ္ေလာက္ ရွိတယ္ဆိုတာပါလာမယ္။
• ေမြးစကေလး = 17-22 gm/dl
• ကေလး = 11-13 gm/dl
• လူၾကီး-ေယာက္်ား = 14-18 gm/dl
• လူၾကီး-မိန္းမ = 12-16 gm/dl

လူၾကီးတေယာက္မွာ ေသြးထုတည္ ၅ (၄႕၇) လီတာ ရွိတယ္။ Drip ပုလင္း ၁ဝ ပုလင္းေပါ့။ လူ႔ေသြးဆိုတာ ၾကည့္ရင္ေတာ့ အရည္၊ ေသေသျခာျခာစစ္ရင္ အရည္ထဲမွာ အခဲေတြလဲပါတယ္။ အခဲဆိုတာေတြက ေသြးနီဥ၊ ေသြးျဖဴဥနဲ႔ ေသြးမံႈေတြ ျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳးအဆက အခဲ ၄၅% နဲ႔ အရည္ ၅၅%။ ေသြးရဲ႕အလုပ္က အာဟာရနဲ႔ ေအာက္စီဂ်င္ေတြကို သယ္ပို႔ေပးတာနဲ႔ မလိုတာေတြကို ျပန္စြန္႔တာလဲလုပ္ပါတယ္။ အပူခ်ိန္ကိုလဲ ထိန္းညွိေပးေသးတယ္။ ေနာက္ျပီး ေရာဂါဘယေတြကို တိုက္ထုတ္တာမွာလဲ သူပါေသးတယ္။

“ေတာင္ေပၚ-ေျမျပန္႔၊ တေျမထဲေန-တေရထဲေသာက္၊ တေသြးထဲ-တသားထဲ” ဆိုတာ အင္မတန္ေကာင္းလွတဲ့ ႏိုင္ငံေရး (စလိုဂင္) ျဖစ္ပါတယ္။ ကြာတာေလး ေထာက္ျပရင္ တမ်ိဳး မထင္ၾကပါနဲ႔။ အျမင့္ ေနရသူေတြမွာ ေသြးပိုၾကတယ္။ သူတို႔မွာ ေသြး ၁ လီတာကေန ၁႕၉ လီတာ ပိုရွိၾကတယ္။ ေျပာခဲ့သလို ေအာက္စီဂ်င္ သယ္ပို႔တာ လုပ္ရေတာ့ အထက္ ေရာက္ေလ ေလပါးေလမို႔၊ လိုတာ လုပ္ႏိုင္ေအာင္ ပိုတာ ျဖစ္လာေစပါတယ္။

ႏွလံုးကေန ေသြးေတြကို ညွစ္ထုတ္ေနတာက လက္ထဲမွာ စပရင္ထည့္ျပီး လက္ေမာင္းၾကြက္သား သန္မာေအာင္ လုပ္ေနသလိုဘဲ။ ညွစ္လိုက္၊ ေလွ်ာ့လုိက္။ မီးသတ္ပိုက္ကေန ေရပန္းသလိုမဟုတ္ပါ။ ညွစ္တဲ့အခါ ႏွလံုးအဆို႔ရွင္ေတြ ဖြင့္တာ-ပိတ္တာနဲ႔ ႏွလံုးထဲက ေသြးေတြက လိႈင္းေတြလိုျဖစ္ေတာ့ ႏွလံုးခုန္သံဆိုတာ ျဖစ္လာေစတယ္။ ဗိုက္ထဲက ကေလး ႏွလံုးခုန္သံကို Doppler ကရိယာနဲ႔ နားေထာင္ေတာ့ ကိုယ္ဝန္ ၉-၁ဝ ပါတ္ ရွိမွသာ ၾကားႏိုင္ေပမဲ့၊ သေႏၶသား ၅ ပါတ္ ကတည္းကေန ႏွလံုးစခုန္တယ္။ ေသဆံုးတဲ့အထိ မရပ္မနား ခုန္ေနတယ္။

အဲလို ႏွလံုးက ညွစ္ထုတ္တဲ့အခါ ေသြးေတြကေန ေသြးလႊတ္ေၾကာနံရံအေပၚမွာ သက္ေရာက္ေနတဲ့အား ဘယ္ေလာက္ ရွိလဲ တိုင္းတာကို ေသြးဖိအားလို႔ ေခၚလိုက္တယ္။ ေသြးဖိအားဆိုတာ အျမဲေျပာင္းေနတာပါ။ ႏွလံုး တခါ ခုန္တာမွာ ႏွစ္ခါ ေျပာင္းတယ္ ေျပာရမွာဘဲ။ ႏွလံုးညွစ္ခ်ိန္မွာ ရွိတဲ့အားက မ်ားတာေပါ့။ မညွစ္တဲ့ခ်ိန္မွာလဲ နည္းေပမဲ့၊ ဖိအားက ရွိေနတာမို႔ သုညေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ အေပၚဂဏန္းကို Systolic pressure နဲ႔ ေအာက္ဂဏန္းကို Diastolic pressure လို႔ ေခၚတယ္။

ေသြးဖိအားကို သက္ေရာက္ေစတာေတြက အလြန္႔အလြန္မ်ားတယ္။ ၾကီးတာက စရရင္ ကမာၻ႔ဆြဲအား၊ က်ား-မ၊ အသက္၊ လႈပ္္ရွားမႈ၊ စတာေတြ အားလံုးထဲမွာ ေသြးအားနည္းတာနဲ႔ တိုက္ရိုက္ဆိုင္တာေတြက ေသြးအပ်စ္-အက်ဲနဲ႔ ေသြးထုတည္။

ေသြးအားနည္းတာဆိုရင္ အစာအာဟာရ ျပည့္ဝ-မွ်တေအာင္စားတာက ေဆးထက္ ပိုထိေရာက္တာလဲရွိပါတယ္။ ေသြးအားနည္းတာကို ေယဘုယ် သံဓါတ္ပါတဲ့ ေဆး-အစာလိုတယ္။ Iron သံဓါတ္ပါတာမ်ိဳး၊ ဥပမာ Ferrous sulfate, Ferrous fumarate, Furamin BC, Obimin စားေဆး။ ေသြးဖိအားဆိုတာ တခ်ိဳ႕မွာ ပံုမွန္ကုိက နည္းေနတာလဲ ရွိတတ္တယ္။ နည္းေနလို႔ ဘယ္လိုမွ မေနရင္ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ။ အတူေနျပီး ေခါင္းကိုက္တာဟာ Viagra လိုေဆးမ်ိဳး ေသာက္ထားရင္ ျဖစ္ပါတယ္။

လူတေယာက္ ဘာလို႔ ေသြးအားနည္းရလဲ။ လြယ္လြယ္ေလးေျပာရရင္ ေသြးယို-ေသြးသြန္လို႔ပါ။ (သြားဖံုး၊ ႏွာေခါင္း၊ ဆီးထဲ-ဝမ္းထဲ) ဘယ္ကပါပါ၊ (အနာ-ဒဏ္ရာ၊ မီးဖြါး၊ ကေလးပ်က္၊) ဘာေၾကာင့္ထြက္ထြက္၊ ေသြးအားနည္းမယ္။ အခု ထြက္ရင္ အခု ေသြးအားနည္းမယ္။ ျဖစ္ေနတာၾကာသူေတြမွာ နာတာရွည္ ေသြးအားနည္းတာ ျဖစ္မယ္။ ဒီလူႏွစ္ဦး မတူၾကဘူး။

ဆိုပါစို႔ လူတေယာက္ကေန ေသြး ၂ ပုလင္းစာ၊ ၁ လီတာေလာက္ ယိုထြက္-ကုန္ခမ္းသြားမယ္။ သူ႔မွာ ေနေကာင္းတံုးက ၁ဝ ပုလင္း ရွိခဲ့ေတာ့ ၈ ပုလင္းဘဲ က်န္ေတာ့မွာေပါ့။ ခ်က္ခ်င္း ေသြးဖိအားက်ေတာ့မယ္။ ေျပာခဲ့သလို ကြန္ျပဴတာထက္ ေကာင္းတဲ့ သမမွ်တေနေစေအာင္ စီမံမႈစနစ္ Homeostasis ကေန အရည္ထုထည္ကို ၁ဝ ပုလင္းစာ ျပန္ရွိလာေအာင္ အျပင္းအထံ ၾကိဳးပမ္းေတာ့တယ္။

ေသြးထုထည္ကို သံုးမ်ိဳးကေန အဓိကလုပ္ေပးတယ္။ ႏွလံုးေသြးထုတ္ႏိုင္စြမ္း၊ ေသြးထုထည္နဲ႔ တစ္ရွဴးေတြရဲ႕ စိမ့္ထြက္ႏိုင္စြမ္းေတြက သံၾကိဳးကြင္းဆက္ေတြ ျဖစ္တယ္။ ေသြးပမာဏ က်သြားရင္ ႏွလံုးကထုတ္ႏိုင္တာ ေလွ်ာ့လို႔ ရင္းစားျပန္ရေအာင္ တစ္ရွဴးထဲက အရည္ေတြကို ထုတ္သံုးတယ္။

အရည္ေတြကို ေသြးထဲ စုပ္ယူလို႔ ထုထည္ေတာ့ ျပည့္ပါရဲ႕ ေသြးနီဥေတြကို အခ်ိန္မီထုတ္မေပးႏိုင္ေသးတာမို႔ အခဲကနည္း အရည္ကမ်ားလို႔ ေသြးက်ဲတယ္ဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္။ ေရေရာတဲ့ ယမကာေသာက္ရသလို အရက္သမားမမူးပါ။ ေသြးအား နည္းသူကေတာ့ မူးလိမ့္မယ္။ အလုပ္ပံုမွန္မလုပ္ႏိုင္၊ လႈပ္ရွားရင္ ေမာလြယ္မယ္။

ေသြးထုထည္ တိုးလာတာနဲ႔ ေသြးဖိအားလိုက္တက္လာမယ္။ ေသြးဖိအားကို ထိန္းညွိတဲ့ တျခားရႈတ္ေထြးတဲ့ အစီအမံ ေတြကလဲ လိုက္လုပ္ေပးတယ္။ တခ်ိန္မွာေတာ့ BP တိုင္းၾကည့္ရင္ (ေနာ္မယ္လ္) ျဖစ္လာလိမ့္မယ္။ ခက္တာက သူ႔ကိုယ္က ပံုမွန္ မေရာက္ေသးပါ။ ဘာေတြလိုေသးလဲ၊ ဘာေတြျဖစ္ကုန္တာလဲ။

ေသြးနီဥရဲ႕ ပင္မတာဝန္က ေသြးကို သန္႔ေအာင္လုပ္ေပးတာ ျဖစ္တယ္။ အသက္ရွဴတဲ့ထဲက ေအာက္စီဂ်င္ကို ေသြးနီဥမွာ ပါတဲ့ (ဟီမိုဂလိုဘင္) နဲ႔ သြားေပါင္းေပးရတယ္။ လူတေယာက္ရဲ႕ ေသြးတစက္ (၁ စီစီ) ထဲမွာ ေသြးနီဥေပါင္း ၅ သန္း၊ အျဖဴ ၅ ေထာင္ကေန ၁ ေသာင္း၊ ေသြးမံႈ ၂ သိန္းကေန ၃ သိန္းပါတယ္။ ေသြးအရည္ပိုင္း (ပလာစမာ) ထဲမွာ အာဟာရအျပင္ ဓါတ္ဆားေတြလဲ ပါေသးတယ္။ ေသြးအားနည္းေနသူဟာ လူပံုလူပမ္း မပိန္ရင္ေတာင္ ေလးခ်ိန္က ေလွ်ာ့ေနမယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ရဲ႕ ၁၁ ပံု ၁ ပံုက ေသြးေၾကာင့္ ေလးတာျဖစ္တယ္။ ေသြးနီဥထဲက (ဟီမိုဂလိုဘင္) ဆိုတာ သံဓါတ္နဲ႔ လုပ္တာမို႔ ေလးပါတယ္။

ဒါ့ေၾကာင္း ေသြးယိုလို႔ ေသြးအားနည္းေနသူကို ေသြးသြင္းတာ အေကာင္းဆံုးျဖစ္တယ္။ Drip သြင္းတာဟာ အေရးေပၚသာ ေကာင္းျပီး၊ ေသြးထုထည္ကိုေတာ့ မ်ားလာမွာမို႔ (ပရက္ရွာ) တက္လာေပမဲ့ ေသြးက်ဲေနမယ္။ ေဆး၊ အာဟာရေတြနဲ႔ ကုစားရင္ အခ်ိန္ယူရလိမ့္မယ္။ ၾကားထဲကာလမွာ လူမမာသာ ျဖစ္ေနအံုးမယ္။ ေျခလက္ ေအးစက္ေနမယ္။ မ်က္ႏွာေတြ၊ ႏုတ္ခမ္းေတြ ျဖဴေရာ္ေနမယ္။ လက္ေကာက္ဝတ္ ေသြးခုန္တာ ျမန္ေနမယ္။ လိုတာ မီေအာင္ ႏွလံုးက ပိုလုပ္ေပးေနရလို႔ပါ။

ေနေကာင္းတံုးကလို ရွိသမွ်ေသြးက တကုိယ္လံုး အႏွံ႔ ညီတူ-မွ်တူ မေဝႏိုင္ဘူး။ စိတ္ဝင္စားဘို႔ ေကာင္းတာက ဗဟိုက်တာ အေရးပါတာေတြကိုသာ ဦးစားေပးရေတာ့တယ္။ ေျခဖ်ား-လက္ဖ်ား၊ နားရြက္နားေတြထက္ ႏွလံုး၊ ဦးေႏွာက္ ေက်ာက္ကပ္ေတြကို မ်က္ႏွာလိုက္တယ္။ “အက်ိဳးစီးပြါး ဝိေရာဓိ ျဖစ္တယ္” ဆိုတာ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ စီးပြါးေရးမွာသာ ရွိတာ မဟုတ္ပါ။ ဇီဝကမၼေဗဒမွာလဲ ရွိတာဘဲ။

Dr. တင့္ေဆြ

Wednesday, June 11, 2014

အမ်ိဳးသမီးေတြ မ်ိဳးဥေၾကြရက္သိရွိဖို႕

Posted by drmyochit Wednesday, June 11, 2014, under | No comments

အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ ကေလးယူခ်င္တဲ့အခါ မ်ိဳးဥေၾကြတဲ့ရက္ကို ၾကိဳတင္သိရွိနိုင္ပါက ပိုမိုအဆင္ေျပတာေတြ႕ရပါတယ္။ကေလးရဖို႕ ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္နိုင္သလို အခြင့္အေရးပိုမ်ားတယ္။ ေဆးပညာအရ မ်ိဳးဥေၾကြမယ့္ရက္ ၾကိဳတင္ သိရွိနိုင္ဖို႕ နည္းလမ္းမ်ားစြာရွိပါတယ္။
ကိုယ္အပူခ်ိန္တိုင္းတာျခင္း၊
ေမြးလမ္းေၾကာင္းမွ တီဗြီဓာတ္မွန္ရိုက္ျခင္း၊
ေသြးစစ္ျခင္း၊
ဆီးစစ္ျခင္း၊
သားအိမ္ေခါင္းမွ အရည္ကို စမ္းသပ္ျခင္း၊
သားအိမ္တြင္းနံရံမွ အသားစယူျခင္း၊
စသည္ျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးစစ္ေဆးနိုင္ပါတယ္။
ဒီထဲမွာ အလြယ္ကူဆံုးက အပူခ်ိန္တိုင္းျခင္းနဲ႕ ဆီးစစ္ျခင္းတို႕ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ဆီးစစ္ျခင္းဟာ မ်ိဳးဥေၾကြရက္သိရွိဖို႕ အတြက္ ပိုမိုအသံုးဝင္သလို ပိုမိုတိက်တာေတြ႕ရပါတယ္။

LH (luteinizing hormone)ဆိုတာ
ဦးေနွာက္မွာရွိတဲ့ ပစ္က်ဴထရီဂလင္း(pituitary gland)ကေန luteinizing hormoneဆိုတာကို ထုတ္လုပ္ေပးပါတယ္။ ovaryမ်ိဳးဥအိမ္ကေန eggမ်ိဳးဥထုတ္လုပ္ဖို႕ LHေဟာ္မုန္းက လံႈ႕ေဆာ္ေပးရတယ္။ မ်ိဳးဥအိမ္က မ်ိဳးဥထုတ္လုပ္တဲ့ျဖစ္စဥ္ကို ovulation မ်ိဳးဥေၾကြျခင္းလို႕ ေခၚပါတယ္။ ထြက္လာတဲ့ မ်ိဳးဥဟာ ၂၄နာရီအတြင္း sperm သုတ္ေကာင္နဲ႕ ေပါင္းစပ္တဲ့အခါ fertilization မ်ိဳးေအာင္ျပီး ကေလးရနိုင္ပါတယ္။ ပံုမွန္အားျဖင့္ ေဟာ္မုန္းဓာတ္ေတြဟာ ေသြးထဲမွာမ်ားလာတဲ့အခါ ဆီးထဲမွာလည္း စစ္ေဆးေတြ႕ရွိနိုင္ပါတယ္။

LH surge ဆိုတာ
ေသြး(သို႕) ဆီးထဲမွာ LHပမာဏရုတ္တရက္ မ်ားလာတာကို ေခၚပါတယ္။ ဒီလိုမ်ားလာျပီး မၾကာမွီ မ်ိဳးဥေၾကြေတာ့မယ္ဆိုတာ သိရွိနိုင္တယ္။ LH surgeျဖစ္ျပီး ၂၄နာရီမွ ၄၈နာရီအတြင္း မ်ိဳးဥေၾကြတတ္ပါတယ္။ မ်ိဳးဥေၾကြတဲ့ရက္ေတြမွာ အတူေနရင္ ကေလးရဖို႕ အခြင့္အလန္း ပိုမ်ားေစပါတယ္။ ထြက္လာတဲ့ မ်ိဳးဥေတြဟာ ၂၄နာရီအတြင္း သုတ္ပိုးနဲ႕ေပါင္းစပ္နိုင္မွ ကိုယ္ဝန္ရနိုင္တယ္။ဒါ့ေၾကာင့္ ကေလးလိုခ်င္သူေတြဟာ LH surgeျဖစ္ျပီး ၂၄နာရီေနာက္ပိုင္းနဲ႕ ၄၈နာရီအတြင္း အတူေနသင့္တယ္။

Urine LH surge test ဆီးစစ္ျခင္း
Test strip ဆီးစစ္တံ သံုးျပီး စစ္နိုင္သလို cassette ဆီးစစ္ပစၥည္း သံုးျပီး စစ္ေဆးနိုင္တယ္။ test stripဆီးစစ္တံက ေစ်းပိုခ်ိဳမယ္။ တစ္ဗူးမွာ ၅ေခ်ာင္းမွ ၇ ေခ်ာင္းထိပါနိုင္တယ္။ အေျဖကို မိနစ္ပိုင္းအတြင္းသိနိုင္တယ္။LHစစ္တဲ့အခါ မနက္ခင္းသြားတဲ့ ဆီးနဲ႕ မစစ္သင့္ဘူး။ အေျဖမွားတတ္တယ္။ မနက္ပိုင္းမွာ ေဟာ္မုန္းအမ်ားစုဟာ synthesis လုပ္ၾကတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ မနက္ ၁၀နာရီမွ ည ၈နာရီအတြင္း သြားတဲ့ဆီးကို စစ္ၾကည့္ရတယ္။ အေကာင္းဆံုးက ေန႕လည္ ၁၂နာရီေနာက္ပိုင္းနဲ႕ ညေန၄နာရီအတြင္းသြားတဲ့ဆီးမ်ိဳးကို စစ္ေဆးသင့္တယ္။ ဆီးမစစ္ခင္ ၂နာရီအတြင္း အရည္ကို ေလွ်ာ့ေသာက္သင့္တယ္။ ဆီးစစ္တဲ့အခါ ဆီးေရာင္ဝါေနရင္ ပိုေကာင္းတယ္။ LHစစ္ဖို႕အတြက္ ဆီးေအာင့္ထားဖို႕ မလိုအပ္ဘူး။

Test strip ဆီးစစ္တံနဲ႕ စစ္ေဆးျခင္း
ညေနပိုင္းသြားတဲ့ဆီးကို သန္႕စင္တဲ့ခြက္တခုနဲ႕ ခံယူပါ။
Test stripကို ဆီးထဲသို႕ stop line အနက္လိုင္းေရာက္ေအာင္ တည့္တည့္နွစ္ပါ။
၅စကၠန္႕ခန္႕နွစ္ျပီး စားပြဲေပၚ တင္ၾကည့္ပါ။
၅မိနစ္အတြင္း ေပၚလာေသာအေျဖကို ဖတ္ပါ။
Control တလိုင္းသာေပၚလွ်င္ negative ျဖစ္ျပီး နွစ္လိုင္းေပၚလွ်င္ LH surge positiveျဖစ္ပါတယ္။ အကယ္၍ တလိုင္းမွာ အေရာင္မွိန္ေနလွ်င္ negative ဟုသာ သတ္မွတ္ရပါမယ္။

Cassette ဆီးစစ္ပစၥည္းနွင့္ စစ္ေဆးျခင္း
-ညေနပိုင္းဆီးကို သန္႕စင္ေသာခြက္တခုနဲ႕ ခံယူပါ။
-test kit အထုပ္ထဲမွာ ပါဝင္ေသာ dropperယူျပီး ဆီးအနည္းငယ္ စုပ္ယူ့ပါ။
-ထို႕ေနာက္ cassette boxထဲသို႕ ဆီး၅စက္ခန္႕ ထည့္ပါ။
-အေျဖကို ၁၀မိနစ္အတြင္း ဖတ္ရႈနိုင္ပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ၁မိနစ္အတြင္း အေျဖေပၚပါလိမ့္မယ္။
-၁၀မိနစ္ေနာက္ပိုင္းအေျဖကို အတည္မယူသင့္ပါ။
-Control တလိုင္းသာေပၚလွ်င္ negative ျဖစ္ျပီး နွစ္လိုင္းေပၚလွ်င္ LH surge positiveျဖစ္ပါတယ္။ အကယ္၍ တလိုင္းမွာ အေရာင္မွိန္ေနလွ်င္ negative ဟုသာ သတ္မွတ္ရပါမယ္။

စစ္တဲ့အခါ မိမိရာသီစက္ဝန္းကိုၾကည့္ျပီး စစ္ေဆးရပါတယ္။ ပံုမွန္ ၂၈ရက္တစ္ခါ ရာသီလာသူေတြဟာ အလယ္ရက္ေတြမွာ မ်ိဳးဥေၾကြတတ္ပါတယ္။ ၂၈ရက္ ရာသီလာသူေတြဟာ ၁၁ရက္မွ ၁၄ရက္အတြင္း မ်ိဳးဥေၾကြတတ္တယ္။ တေယာက္နဲ႕ တေယာက္ေတာ့ မ်ိဳးဥေၾကြရက္မတူညီၾကဘူး။ တခါတရံ ရာသီလာေပမယ့္ မ်ိဳးဥမေၾကြတာ၊ LH surge မျဖစ္တာမ်ိဳးေတြ႕ရတတ္တယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမွာ ဆရာဝန္နဲ႕ တိုင္ပင္ဖို႕ လိုတယ္။ တခါတရံ LH surgeျဖစ္ျပီး အတူေနေပမယ့္ ကေလးမရတာမ်ိဳးလည္း ျဖစ္နိုင္တယ္။ ကေလးရဖို႕ဆိုတာ တျခားအေျခခံအေၾကာင္းအရာေတြလည္း လိုအပ္ေသးတယ္။ မေသခ်ာရင္ ဆရာဝန္နဲ႕ တိုင္ပင္ပါ။

ေကာင္းတဲ့အခ်က္က ဆီးစစ္ရတာ လြယ္ကူသလို အေျဖဟာ ၉၉.၈ရာခိုင္ႏႈန္း မွန္ကန္တယ္။ဆီးထဲမွာ အနည္းဆံုး LH ပမာဏ 20mIUပါရင္ positiveရွိတယ္ လို႕ျပမယ္။ တရက္ တၾကိမ္ဆီးစစ္တာနဲ႕ လံုေလာက္တယ္။ ကိုယ္ဝန္မရေသးရင္ ေနာက္ရာသီစက္ဝန္းေတြမွာလည္း ထပ္မံစစ္ေဆးဖို႕လိုအပ္ေသးတယ္။ ၆လအတြင္း ကိုယ္ဝန္မရရင္ ဆရာဝန္နဲ႕ တိုင္ပင္သင့္တယ္။

ရာသီစက္ဝန္း ဘယ္ရက္ေတြမွာ စတင္စစ္ေဆးမလဲ။
၂၁ရက္တခါ ရာသီလာတဲ့သူေတြဟာ ရာသီစေပၚျပီး ၆ရက္ေျမာက္ေန႕မွာ ဆီးစတင္ စစ္ေဆးရမယ္။၂၈ရက္တခါရာသီလာသူေတြက ရာသီစေပၚျပီး ၁၁ရက္ေျမာက္ေန႕မွာ ဆီးစစ္ရမယ္။ ရာသီမမွန္တာရွိရင္ ေနာက္ဆံုးရာသီလာတဲ့ ၃လအတြင္း ပ်မ္းမွ်ယူျပီး တြက္ခ်က္ရမယ္။

ပံုမွန္လာတတ္တဲ့ ရာသီရက္ ဆီးစစ္သင့္တဲ့ရက္
၂၁ရက္၊၂၂ရက္ ၆ရက္ေျမာက္ေန႕
၂၃ရက္၊၂၄ရက္ ၇ရက္ေျမာက္ေန႕
၂၅ရက္ ၈ရက္ေျမာက္ေန႕
၂၆ရက္ ၉ရက္ေျမာက္ေန႕
၂၇ရက္ ၁၀ရက္ေျမာက္ေန႕
၂၈ရက္ ၁၁ရက္ေျမာက္ေန႕
၂၉ရက္ ၁၂ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၀ရက္ ၁၃ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၁ရက္ ၁၄ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၂ရက္ ၁၅ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၃ရက္ ၁၆ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၄ရက္ ၁၇ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၅ရက္ ၁၈ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၆ရက္ ၁၉ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၇ရက္ ၂၀ရက္ေျမာက္ေန႕
၃၈ရက္ ၂၁ရက္ေျမာက္ေန႕

ဆီးစစ္တဲ့အခါ အနည္းဆံုး ၅ရက္ခန္႕ ဆက္တိုက္စစ္ဖို႕လိုအပ္သလို ထပ္စစ္ဖို႕ လိုေကာင္းလိုနိုင္တယ္။ positiveျပသည္အထိ ဆက္တိုက္စစ္သြားပါ။ ရာသီျပန္ေပၚခ်ိန္အထိ positiveမျပရင္ ဆရာဝန္နဲ႕ တိုင္ပင္ပါ။

LH စစ္ေဆးတဲ့အခါ အခ်ိဳ႕ေဆးေတြဟာ ဆီးအေျဖကို ေျပာင္းလဲနိုင္တယ္။
အီစတုိဂ်င္၊ပရိုဂ်က္စတီရုန္း၊တက္စတိုစတီရုန္းပါတဲ့ ေဟာ္မုန္းေဆးေတြဟာ LHပမာဏ ေလွ်ာ့နည္းေစနိုင္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တားေဆးေတြက ဆီးအေျဖကို ေျပာင္းလဲနိုင္တယ္။ရာသီရက္ပံုမွန္ျဖစ္ေအာင္ ၂လေလာက္ေစာင့္ျပီးမွ စစ္သင့္တယ္။
Clomipheneပါတဲ့ မ်ိဳးဥေၾကြေဆးေတြက LH ပမာဏ မ်ားျပားေစမယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေဆးျဖတ္ျပီး ၂ပတ္ေလာက္ေနမွ ဆီးစစ္သင့္တယ္။
LH surge testကို တျခားေရာဂါေတြအတြက္လည္း သံုးတတ္ေသးတယ္။
သားအိမ္ျပင္ပသေႏၶတည္ေစဖို႕မ်ိဳးဥယူတဲ့အခါ၊
PCOS သားဥအိမ္ေရာဂါ၊
ေသြးဆံုးတဲ့အခါမ်ိဳးေတြနဲ႕
သားဥအိမ္မေကာင္းတဲဲ့အေျခအေနမ်ိဳးေတြမွာ သံုးတတ္ေသးတယ္။

ေဒါက္တာ ေအးမင္းထူး
Health Care Journal

Tuesday, June 10, 2014

မိုးရာသီနဲ႕ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး အႏၲရာယ္

Posted by drmyochit Tuesday, June 10, 2014, under | No comments

မိုးရာသီေရာက္လာျပီမို႕ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး သတိေပးခ်က္ေတြ ထြက္ေပၚလာတယ္။ ကေလးမိဘေတြလဲ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကို သတိထားလာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ကေလးေနမေကာင္းရင္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ျဖစ္မွာ စိုးရိမ္သူေတြလဲ မနည္းလွဘူး။ ဘာပဲေျပာေျပာ ဒီလိုသတိထားလာတာ ေကာင္းတဲ့အခ်က္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ လူနာေတြကလည္း က်န္းမာေရးသတိရွိလာၾကသလို ကေလးေတြကို ဂရုတစိုက္ ကုလာၾကတယ္။ ဒီဘက္ပိုင္းနွစ္ေတြမွာ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးက ပိုမိုနာမည္ၾကီးလာတယ္။လူနာေတြၾကားထဲမွာသာမက ဆရာဝန္အသိုင္းအဝိုင္းထဲမွာကို နာမည္ဆိုးနဲ႕ ေက်ာ္ၾကားလာတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးပိုးဟာ ျခင္ကတဆင့္ ကူးစက္နိုင္တာေၾကာင့္ ျခင္နိွမ္နွင္းေရး၊ကာကြယ္ေရးေတြကို အေလးထားေျပာလာၾကတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ဘာေၾကာင့္ ျဖစ္လဲ။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးဟာ ဒန္ဂီး ဗိုင္းရပ္စ္(dengue virus)တစ္မ်ိဳးေၾကာင့္ ျဖစ္ေစပါတယ္။ flavivirus မ်ိဳးႏြယ္စုမွာ ပါဝင္ျပီး RNA ဗိုင္းရပ္စ္တစ္မ်ိဳးျဖစ္တယ္။ ေသြးထြက္လြန္ေစ၊ေသြးယိုေစနိုင္တဲ့အျပင္ တုပ္ေကြး လ ကၡဏာေတြရွိလို႕ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးလို႕ ေခၚၾကတယ္။ arthropod ပိုးမႊားအေကာင္ေတြက ကူးစက္ တတ္လို႕ arbovirusလို႕လည္း ေခၚနိုင္ေသးတယ္။ ျဖစ္ေစတဲ့ မ်ိဳးရိုးဗီဇလိုက္ျပီး DENV 1,DENV 2,DENV 3နဲ႕ DENV 4ဆိုျပီး ေလးမ်ိဳးခြဲထားတယ္။ ေရာဂါအမ်ိဳးအစား တစ္မ်ိဳးဝင္ျပီးရင္ အဲဒီအမ်ိဳးအစားကို ဘဝတေလွ်ာက္ လံုး ထပ္မဝင္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးနိုင္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ လူတစ္ေယာက္ဟာ သူ႕တစ္သက္ မွာ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ေလးၾကိမ္ထက္ ပိုမျဖစ္ဘူးလို႕ ေျပာစမွတ္ျပဳၾကတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ကူးစက္ခါစ မွာ တျခားအမ်ိဳးအစား သံုးမ်ိဳးကိုလည္း ေရတိုကာကြယ္ေပးနိုင္တယ္။ ျပႆနာတစ္ခုက ေနာက္ တစ္ၾကိမ္မွာ အျခားေသြးလြန္တုပ္ေကြးအမ်ိဳးအစားတစ္ခုဝင္လာျခင္းဟာ ပိုျပင္းထန္တဲ့ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ျဖစ္ဖို႕ အခြင့္ အလန္းပိုမ်ားလာေစတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးပိုး သယ္ေဆာင္တဲ့ Aedes ျခင္ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို ျခင္ကတဆင့္ သယ္ေဆာင္ေပးျပီး လူေတြကို ကူးစက္ေစတယ္။ သယ္ေဆာင္ေပးတဲ့ျခင္ကို ေအးဒီးစ္ျခင္(aedes mosquito) လို႕ ေခၚပါတယ္။ အျဖစ္မ်ားဆံုးက Aedes aegypti ျခင္ေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။အေစာပိုင္း ကာလေတြက Culex aegypti လို႕ေခၚခဲ့ၾကေသးတယ္။ ၁၉၂၀ေနာက္ပိုင္းမွ Aedes aegyptiလို႕ ေျပာင္းလဲေခၚေဝၚခဲ့ ၾကတယ္။ေသြးလြန္တုပ္ေကြးဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို တျခား ေအးဒီးစ္ျခင္ အမ်ိဳးအစားေတြက လည္း သယ္ေဆာင္နိုင္ေသးတယ္။

ေအးဒီးစ္ျခင္ဆိုတာ

ေအးဒီးစ္ျခင္ေတြဟာ အျဖဴအမည္း အစင္းၾကားရွိတယ္။ အမ်ားစုဟာ အာဖရိကတိုက္က ျပန္႕နွံ႔လာတာျဖစ္ပါတယ္။ ျခင္ေတြဟာ အျမင့္ေပ ၃၃၀၀ေအာက္မွာသာ ေနထိုင္ၾကလို႕ ေတာင္ေပၚေဒသေတြမွာ အျဖစ္နည္းတယ္။ေသြးလြန္တုပ္ေကြးပိုး(dengue virus) သယ္ေဆာင္တဲ့ျခင္က ျခင္မျဖစ္ပါတယ္။ ျခင္မ ျဖစ္လို႕ အသန္႕အျပန္႕ အလြန္ၾကိဳက္တယ္။ ေပါက္ဖြားရင္လဲ သန္႕တဲ့၊ျပန္႕တဲ့ ေနရာေတြမွာ အဓိက ေပါက္ဖြားတယ္။ ပန္းအိုး၊ဘုရားအိုး၊ ဗူးခြံ၊ပံုးခြံ၊တာယာအေဟာင္းအပ်က္ေတြထဲမွာရွိတဲ့ ေရမွာ ေပါက္ဖြားတယ္။ေရဆုိးေရေျမာင္းေတြမွာ ေပါက္ဖြားတာ ရွားတယ္။ ေန႕ခင္းပိုင္းမွာ အစာရွာထြက္တယ္။ အထူးသျဖင့္ မနက္ပိုင္း ေဝလီေဝလင္းနဲ႕ ညေနေစာင္းပိုင္းေတြမွာ ျခင္ကိုက္ မခံရေအာင္ သတိထားေနထိုင္ဖို႕လိုတယ္။ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကူးစက္ခံထားရတဲ့ ျခင္ဟာ ကူးစက္ခံရျပီးေနာက္ ၄ရက္မွ ၁၀ရက္အတြင္း တျခားလူေတြကို ကူးစက္နိုင္တယ္။တခါကူးစက္ခံရရင္ ျခင္သက္တမ္း မကုန္မခ်င္း တျခားလူေတြကို ထပ္မံကူးစက္နိုင္တယ္။ ျခင္တစ္ေကာင္ရဲ႕ ပ်မ္းမွ်သက္တမ္းဟာ ၁လ ေလာက္ ရွိပါတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးဆိုတာ

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကို dengue hemorrhagic feverလို႕ ေခၚပါတယ္။၂၀၀၉ခုနွစ္ေနာက္ပိုင္းမွာ ကမာၻ႕က်န္းမာေရးအဖြဲ႕က uncomplicated dengue infectionသာမန္ ေသြးလြန္္တုပ္ေကြး နဲ႕ severe dengue hemorrhagic fever ဆိုးရြားျပင္းထန္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ဆိုျပီး ခြဲျခားထားတယ္။severe dengue haemorrhagic feverကို ၁၉၅၀ေလာက္ကစျပီး ထိုင္းနဲ႕ ဖိလစ္ပိုင္မွာ သတိထားမိလာၾကတယ္။ ၁၉၇၀ မတိုင္ခင္က (၉)နိုင္ငံ ေလာက္သာ ျပင္းထန္တဲ့ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေတြ ျဖစ္ခဲ့ၾကေပမယ့္ ဒီေန႕ေခတ္မွာ နိုင္ငံေပါင္း (၁၁၀)ေက်ာ္ေလာက္မွာ ျဖစ္လာၾကတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အျဖစ္မ်ားတဲ့ အာရွ၊ အာဖရိက နိုင္ငံေတြသာမက ဖြံ႔ျဖိဳးတဲ့ အေနာက္နိုင္ငံေတြမွာပါ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကို သတိထားလာၾကတယ္။ ျမိဳ႕ျပယဥ္ေက်းမႈေတြ၊ ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္းေတြရဲ႕ ဆိုးက်ိဳးလည္း ပါလိမ့္မယ္။ ေလ့လာတြက္ခ်က္မႈေတြအရ ၁၉၆၀ နဲ႕ ၂၀၁၀ နွစ္ေပါင္း ငါးဆယ္အတြင္း ေသြးလြန္တုပ္ေကြးျဖစ္ႏႈန္းဟာ အဆ ၃၀ ေက်ာ္ေလာက္ထိ တက္လာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။နွစ္စဥ္ ကမာၻ႕လူဦးေရ သန္း ၁၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ဟာ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ကူးစက္ခံေနရတယ္။အဲဒီထဲက လူေပါင္း ၅သိန္းေလာက္ဟာ severe dengue hemorrhagic fever ဆိုးရြားျပင္းထန္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးျဖစ္လို႕ ေဆးရံုတက္ကုသဖို႕ လိုအပ္ၾကတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးရဲ႕ လကၡဏာရပ္ေတြ
ေသြးလြန္တုပ္ေကြး လကၡဏာေတြက ျခင္ကိုက္ခံရျပီး ၁ပတ္ေလာက္ဆို စျပတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ဗိုင္းရပ္စ္ဝင္တိုင္း ဆိုးရြားျပင္းထန္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအဆင့္ထိ မျဖစ္ၾကဘူး။ အမ်ားစုဟာ သာမန္တုပ္ေကြးအဖ်ားေလာက္သာ ခံစားရတယ္။ရုတ္တရက္ အဖ်ားၾကီးလာမယ္။ ၁၀၃-၁၀၄ ဒီဂရီဖာရင္ဟိုက္ေလာက္ ရွိတယ္။ ေခါင္းကိုက္တာ၊ မ်က္လံုး ေအာင့္တာ၊နာတာမ်ိဳးျဖစ္တတ္တယ္။ တုပ္ေကြးသေဘာျဖစ္လို႕ ေျခဆစ္လက္ဆစ္ ကိုက္လာတယ္။ ေနလို႕၊ထိုင္လို႕မေကာင္းဘူး။ ပ်ိဳ႕ခ်င္အန္ခ်င္ ရွိမယ္။ အသားရဲတာ၊အနီစက္ေပါက္တာ ရွိတတ္တယ္။ တစ္ကိုယ္လံုးမွာ ေပါက္တယ္။ ကေလးဆိုရင္ အနီစက္က ဝက္သက္နဲ႕ ဆင္တူတယ္။ ေနာက္ဆင္တူတာတစ္ခုက အသက္ၾကီးမွ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ျဖစ္နိုင္ေသးတဲ့အခ်က္ပဲ။အသက္ၾကီးတဲ့သူေတြလည္း မျဖစ္ဘူးမဟုတ္ဘူး။ ျဖစ္နိုင္ေသးတယ္။ ရွိေတာ့ရွိတယ္ ရွားမယ္။ အသက္ ၁၅နွစ္ေအာက္ေတြ အျဖစ္မ်ားလို႕ ကေလးေတြျဖစ္ရင္ ပိုမိုသတိထားသင့္တယ္။ သိပ္ဆိုးလာရင္ နွာေခါင္းေသြး၊ သြားဖံုးေသြးယိုဦးမယ္။ နည္းနည္းေလာက္ ထိခိုက္မိတာနဲ႕ ေသြးယိုလာတတ္တယ္။ထပ္ဆိုးလာရင္ ေသြးအန္တာ၊ ေသြးဝမ္းသြားတာ ျဖစ္လာဦးမယ္။ ပိုျပီးအေရးၾကီးတာက ေရာဂါလကၡဏာ ျပသျပီး ၃ရက္နဲ႕ ၅ရက္အတြင္းပဲ။ေရွာ့ခ္ဝင္ျပီး ေသဆံုးတတ္သူအမ်ားစုဟာ အဖ်ား ၃ရက္ေျမာက္ေန႕နဲ႕ ၅ရက္ေျမာက္ေန႕အတြင္းျဖစ္လို႕ အေရးၾကီးဆံုးကာလေတြပဲ ျဖစ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ၃ရက္ေျမာက္ေန႕မွာ အဖ်ားက်လို႕ ဝမ္းမသာေစခ်င္ဘူး။ ေသြးယိုျပီး ေရွာခ့္ဝင္တတ္တဲ့ကာလျဖစ္လို႕ ဂရုစိုက္သင့္တယ္။ ဒီအဆင့္ထိေရာက္လာရင္ အထူးဂရုစိုက္ဖို႕လိုသလို၊ေဆးရံုတက္ဖို႕ လိုလာတယ္။ နည္းေနတဲ့အရည္ကို ျပန္ျဖည့္ေပးရတယ္။ လိုအပ္ရင္ ေသြးသြင္း၊ေသြးရည္ၾကည္သြင္းတာ လုပ္ရတယ္။ အခန္႕မသင့္ရင္ ေသြးထြက္လြန္၊ ေရွာ့ခ္ဝင္ျပီး ေသဆံုးမွာကို ၾကိဳတင္ကာကြယ္ဖို႕ ျဖစ္ပါတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကို ေသခ်ာၾကိဳတင္ကုသနိုင္ရင္ ေသႏႈန္းက ၁ ရာခိုင္ႏႈန္းေအာက္ထိ က်ဆင္းသြားနိုင္တယ္။ မကုဘဲထားရင္ ေသႏႈန္းက ၂၆ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ထိ ျမင့္တက္သြားတယ္။

Warning signsသတိထားသင့္တဲ့ ေရွ႕ေျပးလကၡဏာရပ္
ဆိုးရြားျပင္းထန္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအဆင့္မေရာက္ခင္ Warning signsေခၚတဲ့ သတိေပးတဲ့ လကၡဏာရပ္ေတြကို သိထားသင့္ပါတယ္။
-ဗိုက္မခံမရပ္နိုင္ နာလာျခင္း၊
-အဆက္မျပတ္ အန္လာျခင္း၊
- နွလုံုးခုန္ျမန္လာျခင္း၊
-အသက္ရႈျမန္လာျပီး ေမာလာျခင္း၊
-ေသြးအန္ျပီး ဝမ္းမဲသြားျခင္း၊
အထက္ပါ လကၡဏာေတြ ခံစားရျပီး ၁-၂ရက္အတြင္း အသက္အႏၲရာယ္စိုးရိမ္ရလို႕ အထူးသတိထားသင့္ပါတယ္။ေျခဖ်ားလက္ဖ်ားေအးစက္လာရင္၊
အသားအရည္ ျဖဴေဖ်ာ့လာရင္ ေဆးရံုအျမန္ဆံုးသြားဖို႕ ၾကိဳးစားပါ။ ေနွာင့္ေနွးမႈက အသက္အႏၲရာယ္စိုးရိမ္ရပါတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးနဲ႕ အခ်ိန္ တစ္ပတ္
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးမွာ အခ်ိန္တစ္ပတ္ဆိုတာကို လြယ္လြယ္ကူကူ မွတ္သားထားသင့္တယ္။ အခ်ိန္တစ္ပတ္နဲ႕ အခ်က္ေလးခ်က္ကို သိရင္ ေရာဂါမျဖစ္ေအာင္ သတိထားနိုင္မယ္။
၁။ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံရတဲ့ ျခင္ဟာ ေရာဂါပိုးဝင္ျပီး တစ္ပတ္ေလာက္ေနမွ သူမ်ားကို စတင္ကူးစက္ေစမယ္။ ေနာက္ပိုင္း သက္တမ္းတေလွ်ာက္ ေရာဂါျဖန္႕ေဝသူျဖစ္လာတယ္။
၂။ေရာဂါပိုးရွိတဲ့ ျခင္ကိုက္ခံရတဲ့လူဟာ အကိုက္ခံရျပီး တစ္ပတ္ေလာက္ေနမွ ေရာဂါလကၡဏာစတင္ျပသတယ္။
၃။ေရာဂါပိုးဝင္ေရာက္ထားတဲ့ လူနာဟာ လကၡဏာစတင္ျပသျပီး တစ္ပတ္အတြင္းသာ တျခားသူကို ေရာဂါပိုးျဖန္႕ေဝနိုင္တယ္။ အဲဒီတစ္ပတ္အတြင္း လူနာကိုကိုက္မိတဲ့ ျခင္ဟာ ကံဆိုးသူျဖစ္ျပီး ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံရတယ္။
၄။ေသြးလြန္တုပ္ေကြး လကၡဏာေတြဟာ တစ္ပတ္ေလာက္ၾကာရင္ ျပန္လည္ေပ်ာက္ကင္းသြားနိုင္တယ္။ကံဆိုးတဲ့ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ကပဲ ဆိုးရြားျပင္းထန္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအဆင့္ထိ ေရာက္လာျပီး ေသြးယိုတာ၊ေသြးလန္႕တာျဖစ္နိုင္တယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးနဲ႕ ကာကြယ္ေဆး
ယေန႕အခ်ိန္ထိေတာ့ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ကာကြယ္ေဆး မေပၚေပါက္ေသးပါ။ေရာဂါအမ်ိဳးအစား ေလးမ်ိဳးလံုးကိုကာကြယ္ေပးနိုင္မယ့္ live attenuated vaccineကို စမ္းသပ္ထုတ္လုပ္ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ မၾကာမီနွစ္မ်ားအတြင္း ကာကြယ္ေဆးေပၚေပါက္လာနိုင္ဖြယ္ရာရွိပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆးေတြမေပၚေပါက္ခင္ ျခင္နိွမ္နွင္းေရးနဲ႕ ပတ္ဝန္းက်င္ သန္႕ရွင္းေရးကိုသာ အေလးထား လုပ္ေဆာင္သင့္ပါတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ကာကြယ္ရန္ လိုက္နာရမည့္အခ်က္မ်ား
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကာကြယ္ေရးမွာ ျခင္ကိုက္မခံရဖို႕နဲ႕ ျခင္နွိမ္နင္းေရး နွစ္မ်ိဳးလံုးက အေရးၾကီးပါတယ္။
၁။ေန႕ခင္းဖက္ အိပ္စဥ္ ျခင္ကိုက္မခံရေအာင္ သတိထားပါ။
၂။လိုအပ္လွ်င္ ျခင္ေထာင္၊ျခင္ေဆး အသံုးျပဳပါ။
၃။ကေလးငယ္ေတြ အက်ႌလက္ရွည္၊ေဘာင္းဘီရွည္ ဝတ္ေပးထားသင့္တယ္။
၄။ပန္းအိုး၊ဘုရားအိုးေတြ ေန႕စဥ္ေရလဲေပးသင့္တယ္။
၅။ဗူးခြံ၊ပံုးခြံ၊တာယာေဟာင္းေတြ ျခင္မေပါက္ဖြားေစရန္ သတိထားပါ။
၆။ေရဆိုးေရေျမာင္းေတြရွင္းလင္းျပီး ပိုးမႊားကာကြယ္ေရး ထိထိေရာက္ေရာက္ လုပ္ေဆာင္ပါ။
၇။ျခင္ခိုေအာင္းနိုင္ေသာ ေနရာမ်ားကို ေသခ်ာရွင္းလင္းပါ။
၈။မိမိပတ္ဝန္းက်င္သန္႕ရွင္းေရးကို အထူး ဂရုစိုက္ပါ။
၉။ဖုံး၊သြန္၊လဲ၊စစ္ လုပ္ေဆာင္ျခင္းက ျခင္မေပါက္ဖြားေအာင္ ကာကြယ္ေပးနိုင္တယ္။

အဓိက သိထားသင့္သည့္အခ်က္မ်ား
-Dengue virus ပိုးဝင္တိုင္း အဖ်ားေရာဂါ ခံစားရမယ္ မဟုတ္ဘူး။
-၈၀ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႕ဟာ လကၡဏာမျပဘဲ ေနမယ္။ အမ်ားစုဟာ သာမန္အဖ်ားေလာက္သာ ခံစားရျပီး သူ႕ဘာသာ ေပ်ာက္ကင္းသြားတယ္။
-ကံဆိုးတဲ့ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္သာ ဆိုးရြားျပင္းထန္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ျဖစ္နိုင္တယ္။
-ျဖစ္ပြားသူရဲ႕ ၉၀ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ အသက္ ၁၅နွစ္ေအာက္ ျဖစ္တာေၾကာင့္ မိမိတို႕ကေလးေတြကို အထူးဂရုစိုက္သင့္တယ္။
-ေသြးလြန္တုပ္ေကြးမွာ အဖ်ား၃ရက္ေျမာက္နဲ႕ ၅ရက္အတြင္း အေရးၾကီးဆံုး အခ်ိန္ ျဖစ္တယ္။
-ဒီအဆင့္မွာလည္း ၾကိဳတင္သိရွိျပီး ေသခ်ာကုသရင္ ေသႏႈန္းက ၀.၅-၃ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ က်ဆင္းသြားတယ္။
-ေရာဂါမျဖစ္ပြားေအာင္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးနဲ႕ အခ်ိန္တစ္ပတ္ဆိုတာကို သိထားသင့္တယ္။
-ေန႕ခင္းပိုင္းျခင္ကိုက္မခံရေအာင္ ကာကြယ္ဖို႕နဲ႕ ျခင္နွိမ္နွင္းေရးက အေရးၾကီးဆံုး အခ်က္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႕ "ေသြးလြန္တုပ္ေကြး အႏၲရာယ္၊ သတိထားကာ တို႕ကာကြယ္" လို႕သာ တိုက္တြန္းပါရေစ။

ေဒါက္တာ ေအးမင္းထူး
ရတနာပံု သတင္းစာ

ရက္တို အစားမစားဘဲ ေနျခင္းျဖင့္ ကိုယ္ခံအားစနစ္ ႏိႈးဆြရန္ ကူညီႏိုင္

Posted by drmyochit Tuesday, June 10, 2014, under | No comments


ႏွစ္ရက္မွ ေလးရက္အထိ အစာမစားဘဲေနျခင္းျဖင့္ သက္ႀကီး ရြယ္အိုမ်ား၏ ကုိယ္ခံအားစနစ္ကို ႏိႈးဆြရန္ႏွင့္ ကင္ဆာေရာဂါသည္ မ်ား ဓာတုကုထံုး၏ ဆိုးက်ိဳးမ်ားကို တုိက္ဖ်က္ရန္ ကူညီႏိုင္သည္။
ႂကြက္ႏွင့္ လူတို႔ကို ပထမအဆင့္ ေဆးဘက္ဆိုင္ရာ စမ္းသပ္မႈအရ အခ်ိန္ၾကာၾကာ အစာမစားဘဲေနျခင္းက ေသြးျဖဴဥအေရအတြက္ကို ေလ်ာ့က်သြားေစသည္ဟု ေတြ႕ရွိရေၾကာင္း USC Long-evity Institute ၏ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ေဒါက္တာ ေဗာလ္တာလြန္ဂိုက ေျပာသည္။

အစာမစားဘဲ ေနျခင္းျဖင့္ ေသြးႏွင့္ ကိုယ္ခံအားစနစ္အတြက္ အေရးႀကီးေသာ ေသြးနီဥပင္မဆဲလ္မ်ားအတြက္ လမ္းေၾကာင္းမ်ား ေျပာင္းလဲမႈကို လ်င္ျမန္စြာ အားျဖည့္ေပးေၾကာင္း ႂကြက္မ်ားႏွင့္ စမ္း သပ္ရာတြင္ ေတြ႕ရွိခဲ့သည္ဟု Cell Stem Cell ဂ်ာနယ္၌ ေဖာ္ျပ ထားသည္။
အစာမစားခ်ိန္တြင္ ခႏၶာကိုယ္စနစ္က စြမ္းအင္ေခြၽတာရန္ ႀကိဳးစားၿပီး မလိုအပ္ေသာ ကိုယ္ခံအား ဆဲလ္မ်ားစြာကို ျပန္လည္အသံုးခ်ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ ပ်က္စီးေတာ့မည့္ အေျခအေနရွိေသာ ကုိယ္ခံအားဆဲလ္မ်ားကို ျပန္လည္အသံုးခ်သည္။ အခ်ိန္ၾကာအစာမစားဘဲ ေနပါက ႂကြက္ႏွင့္ လူမ်ား၏ ေသြးျဖဴဆဲလ္အေရအတြက္ က်ဆင္းသြားၿပီး အစာျပန္စားခ်ိန္တြင္ ေသြးဆဲလ္မ်ား ျပန္လည္ျပန္ေပၚလာသည္ဟု သုေတသီမ်ား၏ ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပသည္။

အခ်ိန္ၾကာ အစာမစားဘဲ ေနပါက ခႏၶာကိုယ္သည္ ၎သိုေလွာင္ ထားေသာ ဂလူးကို႔စ္၊ အဆီႏွင့္ ေအာ္ဂဲနစ္ျဒပ္ေပါင္းမ်ားကို အသံုးျပဳ ရၿပီး ေသြးျဖဴဆဲလ္အေရအတြက္ကို ေလ်ာ့က်သြားေစသည္။ အစာအၾကာႀကီး မစားဘဲေနျခင္းမွာ ေလယာဥ္တစ္စီးမွ ၀န္ပိုမ်ားပို ပစ္ခ်လိုက္သကဲ့သို႔ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈရွိသည္ဟု ေဒါက္တာ လြန္ဂိုက ေျပာသည္။

ကင္ဆာေရာဂါကို ဓာတုကုထံုးျဖင့္ ကုသ၍ အသက္ရွင္ႏိုင္ေသာ္ လည္း ယင္းကုထံုးေၾကာင့္ ကိုယ္ခံအားစနစ္ကို မရည္ရြယ္ဘဲ သိသိ သာသာ ထိခိုက္ပ်က္စီးေစႏိုင္သည္။ အစာမစားဘဲေနျခင္းက ဓာတု ကုထံုးေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ အႏၲရာယ္ရွိသည့္ ထိခိုက္မႈအခ်ိဳ႕ကို ေလ်ာ့က်သြားေစေၾကာင္း ယင္းေလ့လာမႈက ေဖာ္ျပသည္။

သို႔ေသာ္ ေဆးဘက္ဆိုင္ရာ ေလ့လာမႈ ပိုလုပ္ရန္ လုိအပ္ေနဆဲျဖစ္ကာ စားခ်ိန္တစ္ခ်ိန္ႏွင့္တစ္ခ်ိန္ၾကား ကြာဟသည့္ အခ်ိန္ကဲ့သုိ႔ အခ်က္အလက္မ်ားကို ဆရာ၀န္၏ လမ္းၫႊန္ခ်က္အရသာ လုပ္ေဆာင္သင့္ေၾကာင္း သိရသည္။

7 Day Daily

Monday, June 09, 2014

ညစ္ညမ္းရုပ္ရွင္မ်ား ၾကည့္ရႈျခင္းက ဦးေႏွာက္ကို ထိခိုက္ေစႏုိင္ဖြယ္ရွိ

Posted by drmyochit Monday, June 09, 2014, under | No comments


ညစ္ညမ္းရုပ္ရွင္မ်ား ၾကည့္ရႈျခင္းက ဦးေႏွာက္ကို က်ံဳ႕သြားေစသည့္ သက္ေရာက္မႈမ်ိဳး ရွိႏုိင္ေၾကာင္း သုေတသီမ်ားက သတိေပး ေျပာၾကားလုိက္သည္။ အျပာရိပ္လႊမ္းေသာ ရုပ္ရွင္မ်ား ၾကည့္ရႈျခင္းျဖင့္ လူ႔ခႏၶာကိုယ္အတြက္ ထိခိုက္မႈ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး တိုက္ရိုက္ သက္ေရာက္ႏုိင္ေၾကာင္း ပထမဆံုးအႀကိမ္ ေတြ႕ရွိမႈ တစ္ခုအျဖစ္ ယင္းအေျခအေနကို အတည္ျပဳႏုိင္ရန္ ပညာရွင္မ်ားက ေမွ်ာ္လင့္ထားသည္။ ကနဦး ေလ့လာမႈမ်ားအရ လႈံ႕ေဆာ္ျခင္းႏွင့္ တံု႔ျပန္ျခင္းတို႔ကို အာရံုခံ သိရွိသည့္ ဦးေႏွာက္ အစိတ္အပိုင္းတြင္ သာမန္အေျခအေနထက္ ရံႈ႕သြားႏုိင္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့သည္။ အက်ိဳးဆက္အားျဖင့္ ပတ္ဝန္းက်င္ လံႈ႕ေဆာ္မႈမ်ားကို အာရံုခံ တံု႔ျပန္ရာတြင္ အားနည္းခ်က္ ျဖစ္ေပၚလာမည္ဟု ဆိုသည္။

လိင္စိတ္ထၾကြေစသည့္ အဆိုပါ ရုပ္ရွင္မ်ား ၾကည့္ရႈသည့္အခါ ဦးေႏွာက္ကို ယင္းကဲ့သို႔ သက္ေရာက္ႏုိင္သည့္ သဲလြန္စကို ေတြ႕ရွိထားေသာ္လည္း အဘယ္ေၾကာင့္ ထိုသို႔ျဖစ္ရျခင္းႏွင့္ လူတိုင္းလူတိုင္းတြင္ အဆိုပါ သက္ေရာက္မႈမ်ိဳး ရွိႏုိင္မရွိႏိုင္ဆိုေသာ ေမးခြန္းမ်ားကိုမူ အေျဖရွာရဦးမည္ ျဖစ္သည္။ သုေတသီမ်ားက ထိုသို႔ေသာ ျဖစ္စဥ္မ်ိဳးသည္ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ ေမြးရာပါ ဦးေႏွာက္ဗီဇဆဲလ္ ဖြဲ႕စည္းမႈ ကြဲျပားခ်က္ကို အေျခတည္၍ ေပၚေပါက္လာျခင္း ဟုတ္မဟုတ္ သေဘာထား ကြဲလြဲလွ်က္ရွိသည္။ ပညာရွင္ အမ်ားစုကမူ ယခုေတြ႕ရွိခ်က္ကို အေျချပဳကာ ေနာက္ထပ္ သုေတသန လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား တိုးျမႇင့္ေဆာင္ရြက္ရန္ ေတာင္းဆိုထားၾကသည္။

ဂ်ာမနီႏိုင္ငံ၊ ဘာလင္ၿမိဳ႕ရွိ မက္စ္ပလန္႔ခ္ သုေတသန ဌာနမွ ေဒါက္တာ ဆိုင္မြန္းခန္းက မိမိတို႔၏ သုေတသန ရလဒ္သည္ လိင္စိတ္လႈံ႕ေဆာ္မႈ လြန္ကဲသည့္အခါ ဦးေႏွာက္၏ အရြယ္အစားႏွင့္ လုပ္ေဆာင္လႈပ္ရွားမႈမ်ား ေျပာင္းလဲႏိုင္သည္ကို ပထမဆံုးအႀကိမ္ ေျခရာခံမိလာျခင္းဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။ သူမက “ဒါဟာ အေရးႀကီးတဲ့ ကနဦး ေတြ႕ရွိခ်က္ တစ္ခုပါ။ ဒါေပမဲ့ ဘာေၾကာင့္ ခုလို ဦးေႏွာက္မွာ အေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္လာသလဲ ဆိုတာကို အေျဖထုတ္ဖုိ႔ေတာ့ ေနာက္ထပ္ သုေတသန လုပ္ငန္းေတြ အမ်ားႀကီး လုိအပ္ေနပါေသးတယ္”ဟု မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့သည္။

Planet Myanmar Network.

အျမဲတန္း ေမာပန္းေနရျခင္း အတြက္ ေျဖရွင္းနည္းမ်ား

Posted by drmyochit Monday, June 09, 2014, under | No comments


အျမဲတန္း ေမာပန္းေနရျခင္းအတြက္ ေျဖရွင္းနည္းမ်ားလႈပ္ရွားတက္ၾကြေသာ ေလ့က်င့္မႈမရိွျခင္း

ေလ့က်င့္ လႈပ္ရွားမႈ ဆိုတာ သင့္ခႏၶာ ကိုယ္အတြက္ ျပဳလုပ္သင့္တဲ့ လုပ္ေဆာင္ ခ်က္တစ္ခုပါပဲ။ အၿမဲတမ္း လည္ပတ္မႈမ ရွိတဲ့ စက္႐ံုတစ္႐ံုဟာ ထြက္ကုန္ေတြ မ လံုေလာက္သလိုဘဲ လႈပ္ရွားမႈမရွိတဲ့ ခႏၶာ ကိုယ္ဟာ လန္းဆန္းမႈေတြ နည္းလာ တတ္ပါတယ္။ တစ္ေန႔ကို အစာသံုးႀကိမ္ စားၿပီး ဒီအစာေတြကို ျပန္လည္ေခ်ဖ်က္ ႏိုင္ဖို႔အတြက္ လံုေလာက္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈ လည္း လိုအပ္ပါေသးတယ္။ မလႈပ္မရွား ဘဲေနတဲ့ ခႏၶာကိုယ္မွာ စြမ္းအင္ေလာင္ ကြ်မ္းမႈနည္းၿပီး ကယ္လိုရီေတြတက္လာ ႏိုင္ပါတယ္။

ေျဖရွင္းနည္း

သင့္အလုပ္က အၿမဲ ထိုင္ေနရတယ္ ဆိုရင္ေတာင္ ဖုန္းေျပာခ်ိန္ မွာ မတ္တတ္ရပ္ေျပာၿပီး ေန႔လယ္စာ စားၿပီးခ်ိန္မွာ မိနစ္ ၂၀ ေလာက္လမ္း ေလွ်ာက္ပါ။ အလုပ္မွျပန္ခ်ိန္ တစ္မွတ္ တိုင္ေလာက္ လမ္းေလွ်ာက္ၿပီးမွ ကားစီး ပါ။ ကားကို လုပ္ငန္းခြင္နဲ႔ ခပ္ေဝးေဝးမွာ ရပ္ခဲ့ပါ။

အိပ္စက္ခ်ိန္နည္းျခင္း

အိပ္စက္ခ်ိန္ မလံုေလာက္တာက သင့္ကို ေမာပန္းမႈျဖစ္ေစပါတယ္။ အ သက္ႀကီးသူအမ်ားစုဟာ အိပ္စက္ခ်ိန္ နည္းတတ္ၾကတယ္လို႔ ဆိုခဲ့ေပမယ့္ အခု ေခတ္လူငယ္ေတြအေနနဲ႔ အိုင္တီပစၥည္း ေတြကို ညဥ္႔နက္သန္းေခါင္အခ်ိန္အထိ သံုးစြဲၾကတာေၾကာင့္ အိပ္စက္ခ်ိန္ကို အ ေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေစပါတယ္။ ညအခ်ိန္ မွာ ေနာက္က်မွ အိပ္စက္ရၿပီး မနက္ခင္း မွာ လုပ္ငန္းခြင္ဝင္ရတာေၾကာင့္ မျဖစ္မ ေန ေစာစာထရတတ္ပါတယ္။ ဒီလိုအ ခ်ိန္မ်ိဳးမွာ သင့္မွာ စြမ္းအင္ေတြကုန္ခန္း သလို ခံစားေနရတတ္ပါတယ္။

ေျဖရွင္းနည္း

တစ္ေန႔ကို ခုနစ္နာရီ ဒါမွမဟုတ္ ရွစ္နာရီေလာက္ မျဖစ္မေန ရေအာင္ အိပ္ခ်ိန္ယူပါ။ ညဘက္အိပ္ခ်ိန္ ကို သတ္မွတ္ထားၿပီး ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ ဖုန္းကို သင္နဲ႔ ေျခာက္ေပအကြာမွာ ထား အိပ္ပါ။ ညအိပ္ခ်ိန္မွာ သင့္အခန္းအ လင္းေရာင္က ေမွာင္အတိျဖစ္ေနရင္ သင့္ကို ပိုၿပီး ႏွစ္ၿခိဳက္စြာအိပ္ေပ်ာ္ေစပါ တယ္။

အဝလြန္ကဲျခင္း

အဝလြန္ကဲျခင္းက ႏွလံုးက်န္းမာ ေရးျပႆနာကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ အဝ လြန္တာေၾကာင့္ ညဘက္ေကာင္းစြာ အိပ္မေပ်ာ္တာနဲ႔ စိုးရိမ္စိတ္မ်ားတာေတြ ျဖစ္ေစကာ အ႐ိုးအဆစ္ေတြလည္း ထိ ခိုက္လြယ္တတ္ပါတယ္။ ေျဖရွင္းနည္း အဝလြန္သူေတြ အေန နဲ႔ ပံုမွန္ေလ့က်င့္ခန္းျပဳလုပ္ၿပီး ညအိပ္ ရာမဝင္ခင္ ၾကြက္သားတည္ေဆာက္မႈ ေလ့က်င့္ခန္းေတြျပဳလုပ္ေပးတာက ေကာင္း ေကာင္း အိပ္ေပ်ာ္ေစပါတယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ထားရျခင္း

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ သင့္ခႏၶာ ကိုယ္ျဖစ္စဥ္ေတြ ေျပာင္းလဲသြားတတ္ၿပီး အိပ္စက္မႈအက်င့္ေတြလည္း ေျပာင္းလဲ သြားတတ္ပါတယ္။ ပထမသံုးလပတ္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ မသိသာေပမယ့္ ကိုယ္ဝန္လရင့္ေလေလ အသက္႐ွဴရခက္ ခဲတာနဲ႔ ဖိစီးမႈေတြကို ခံစားၾကရတတ္ပါ တယ္။ သားဦးကိုယ္ဝန္ေဆာင္သည္ေတြ အေနနဲ႔ ေမာပန္းမႈကို ခံစားၾကရတတ္ပါ တယ္။

ေျဖရွင္းနည္း

သက္ေသာင့္သက္သာ ျဖစ္ေစမယ့္ ေနထိုင္မႈ ပတ္ဝန္းက်င္ရွိပါ ေစ။ ပက္လက္မအိပ္ဘဲ ေဘးတေစာင္း အိပ္ၿပီး သင့္ခႏၶာကိုယ္ကို ေထာက္ပံ့မႈေပး ထားကာ ေႏြးေထြးေနပါေစ။

ကဖင္မ်ားစြာ မွီဝဲျခင္းနွင့္ နံနက္စာ မစားျခင္း

ေကာ္ဖီ၊ လက္ဖက္ရည္နဲ႔ ကဖင္း မ်ားစြာပါဝင္တဲ့ေဖ်ာ္ရည္ေတြကို တစ္ေန႔ ငါးခြက္ထက္ပိုေသာက္တာေၾကာင့္ သင့္ ကို ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ေစပါတယ္။ မနက္ စာမစားတာကလည္း တစ္ေန႔တာလံုးအ တြက္ သင့္ကို လန္းဆန္းမႈမရွိေစပါဘူး။

ေျဖရွင္းနည္း

ေခါင္းကိုက္ေနခ်ိန္မွာ ေကာ္ဖီတစ္ခြက္ေလာက္ေသာက္တာ ဟာ သင့္ကို လန္းဆန္းေနေစတယ္ဆိုေပ မယ့္ တစ္ေန႔ကို ကဖင္းပါတဲ့ေဖ်ာ္ရည္ သံုးခြက္ထက္ ပိုမေသာက္သင့္ပါဘူး။ မနက္ခင္းမွာ အာဟာရျပည့္ဝေစမယ့္ အစားအစာကို ပံုမွန္ စားပါ။

ခႏၶာကိုယ္တြင္ သံဓာတ္နည္းျခင္း

သင္စားတဲ့ အစားအစာေတြဟာ အာဟာရညီၫြတ္မႈမရွိတာေၾကာင့္နဲ႔ ခႏၶာ ကိုယ္တြင္း သံဓာတ္နည္းတာေၾကာင့္ သင့္ ကို ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ေနေစပါတယ္။ ေျဖရွင္းနည္း သံဓာတ္ဝကြယ္ဝတဲ့ အ စားအစာေတြျဖစ္တဲ့ အသားနဲ႔ ငါးေတြကို ေသခ်ာ ခ်က္ျပဳတ္စားေသာက္ပါ။ အထူး သျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ပိုျဖစ္တတ္ပါ တယ္။

စိတ္ဓာတ္က်ျခင္း

စိတ္ဖိစီးမႈနဲ႔ စ်တ္ဓာတ္က်ေရာဂါေတြေၾကာင့္လည္း အၿမဲတမ္းေမာပန္းေနသ လိုခံစားၾကရတတ္ပါတယ္။ ႐ုတ္တရက္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်တာ၊ စိတ္လႈပ္ရွား တာနဲ႔ အိမ္ေထာင္ေရးအဆင္မေျပမႈေတြ ေၾကာင့္လည္း ပင္ပန္းမႈကို ခံစားၾကရ တတ္ပါတယ္။

ေျဖရွင္းနည္း

စိတ္ေပ်ာ္ရႊင္ေစမယ့္ နည္းလမ္းေတြကို ရွာေဖြပါ။ အစာ ပံုမွန္ စားပါ။ အျပဳသေဘာေဆာင္ေတြးပါ။ ဆီခ်ိဳေသြးခ်ိဳနွင့္ ေဆးကုသမႈခံယူေနရျခင္း

ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွိသူေတြအ ေနနဲ႔ ေရာဂါရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲေနနဲ႔ ေမာ ပန္းႏြမ္းနယ္ေနတတ္ၿပီး ၾကည္ၾကည္လင္ လင္ မခံစားရဘဲ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ တ ျခားေဆးဝါးေတြျဖစ္တဲ့ ပဋိဇီဝပိုးသတ္ ေဆးနဲ႔ တာရွည္စြဲေသာက္ရတဲ့ေဆးေတြ ရဲ႕ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးအေနနဲ႔ ပင္ပန္းမႈကို ခံစားၾကရတတ္ပါတယ္။

ေျဖရွင္းနည္း

ဆီခ်ိဳေသြးခ်ိဳရိွသူေတြနဲ႔ ေဆးဝါး မွီဝဲေနရသူေတြအေနနဲ႔ ေဆး ရဲ႕ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြကို ဆရာဝန္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။

By Good Health

Sunday, June 08, 2014

ကယ္လိုရီပိုမိုေလာင္ကြၽမ္းေစရန္ စားသင့္သည့္ အစားအစာ ၁၀ မ်ိဳး

Posted by drmyochit Sunday, June 08, 2014, under | No comments

ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်ရန္ႏွင့္ ကယ္လိုရီပိုမိုေလာင္ကြၽမ္းေစရန္ ေန႔စဥ္စားႏုိင္ေသာ အစားအေသာက္မ်ားစြာ ရွိသည္။ ယင္းအစားအေသာက္မ်ားမွာ အလြန္အရသာရွိၿပီး အံ့ၾသဖြယ္က်န္းမာေရး အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား ရရွိႏိုင္သည္။ ယင္းအစားအေသာက္မ်ားကို သင္၏ ေန႔စဥ္(သို႔မဟုတ္) သီတင္းပတ္တိုင္းစားသည့္ အစားအေသာက္တြင္ ေပါင္းထည့္လိုက္ပါ။ ေလ့က်င့္ခန္းပံုမွန္လုပ္ရန္ မေမ့ပါႏွင့္။ ဤနည္းျဖင့္ ကယ္လိုရီမ်ားစြာ ေလာင္ကြၽမ္းေစမည္ျဖစ္ကာ သင္၏က်န္းမာေရး ပိုေကာင္းလာမည္ျဖစ္သည္။ ကယ္လိုရီ ပိုမိုေလာင္ကြၽမ္းေစမည့္ အစားအေသာက္ ၁၀ မ်ိဳးကို ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါသည္။

၁။ ဂရိတ္ဖ႐ု (Great Fruit)

ဂရိတ္ဖ႐ု အသီးမ်ားစားျခင္းျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္ဇီ၀ျဖစ္စဥ္ကို လ်င္ျမန္ေစၿပီး ကယ္လိုရီမ်ားစြာ ေလာင္ကြၽမ္းေစရန္ ကူညီႏိုင္သည္။ ေသြးထဲတြင္ ပါ၀င္ေသာ ဂလူးကို႔စ္ပါ၀င္မႈကို ထိန္းညႇိရန္ ကူညီႏိုင္သည့္ ဖိုက္ဘာဓာတ္မ်ား ဂရိတ္ဖ႐ုတြင္ႂကြယ္၀စြာ ပါ၀င္သည္။

၂။ တ႐ုတ္နံနံႀကီး (Celery)
တ႐ုတ္နံနံႀကီးတြင္ ႐ိုးရွင္းေသာ လွ်ိ႕၀ွက္ခ်က္မ်ားရွိသည္။ ကယ္လိုရီအနည္းငယ္သာပါ၀င္ၿပီး သင္စားသည္ထက္ ကယ္လိုရီ ပိုမိုေလာင္ကြၽမ္းေစရန္ ကူညီေပးႏိုင္သည္။ တ႐ုတ္နံနံႀကီးတြင္ ေရဓာတ္အမ်ားစုပါ၀င္သည္။ သို႔ေသာ္ တ႐ုတ္နံနံႀကီးတစ္မ်ိဳးတည္း စားသံုးရန္ မသင့္ေလ်ာ္သျဖင့္ အျခားအစားအေသာက္မ်ားႏွင့္ ေရာ၍ စားသံုးပါက အေကာင္းဆံုးျဖစ္သည္။

၃။ သဘာ၀ဆန္ႏွင့္ ဂ်ံဳ (Whole grains)


သဘာ၀ဆန္ႏွင့္ ဂ်ံဳမ်ားစားျခင္းမွာ ျပန္လည္သန႔္စင္ထားေသာ ဆန္ႏွင့္ ဂ်ံဳကို စားျခင္းထက္ ပို၍ က်န္းမာေစေၾကာင္း ေလ့လာမႈမ်ားက ေဖာ္ျပသည္။ သဘာ၀ဆန္ႏွင့္ ဂ်ံဳမ်ားကို စားျခင္းျဖင့္ ျပင္းထန္ေသာ ေရာဂါမ်ား ျဖစ္ႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္ကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္သည္။ အစာေျခဖ်က္ရန္ အခ်ိန္ပိုၾကာသည့္ သဘာ၀ဆန္ႏွင့္ ဂ်ံဳမ်ားကို စားျခင္းျဖင့္ ဆာေလာင္ခ်ိန္ပိုၾကာမည္ျဖစ္သည္။ သဘာ၀ဆန္ႏွင့္ ဂ်ံဳတြင္ ဗီတာမင္ႏွင့္ သတၱဳဓာတ္မ်ားစြာပါ၀င္ၿပီး ကာဗိုဟိုက္ဒရိတ္ပါ၀င္ေသာ္လည္း အဆီပါ၀င္မႈ နည္းပါးသည္။

၄။ လက္ဖက္စိမ္း (Greentea)
လက္ဖက္စိမ္းတြင္ ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းမ်ား ႂကြယ္၀စြာ ပါ၀င္ၿပီး ခႏၶာကိုယ္ ဇီ၀ျဖစ္ပ်က္မႈကို အားျဖည့္ေပးႏိုင္ကာ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်ရန္ ကူညီႏိုင္သည္။

၅။ အိုမီဂါ -၃ (Omega-3)
အိုမီဂါ-၃ မွာ ဇီ၀ျဖစ္စဥ္ကို ထိန္းညႇိေပးသူအျဖစ္ လုပ္ေဆာင္ေၾကာင္း သိပၸံပညာဆိုင္ရာ စမ္းသပ္မႈမ်ားက သက္ေသျပထားၿပီးျဖစ္သည္။ အဆီမ်ား မည္မွ်လ်င္ျမန္စြာ ေလာင္ကြၽမ္းသည္ကို ထိန္းခ်ဳပ္သည့္ ေဟာ္မုန္းပါ၀င္မႈအဆင့္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ေသာ ဖက္တီးအက္စစ္မွာ အုိမီဂါ-၃ ျဖစ္သည္။ အိုမီဂါ-၃ ကို ကြၽႏု္ပ္တို႔ ခႏၶာကိုယ္မွသာ ထုတ္လုပ္ျခင္းမဟုတ္ဘဲ ငါးမည္းလံုး၊ ေျမာက္အတၱလႏၲိတ္ ငါးသေလာက္၊ ေဆာ္လမြန္ငါးမ်ားစားျခင္း (သို႔မဟုတ္) အိုမီဂါ-၃ ျဖည့္စြက္စားျခင္းျဖင့္လည္း ရရွိႏိုင္သည္။

၆။ ေကာ္ဖီ (coffee)
ကဖိန္းဓာတ္မွာ ကုိယ္ခႏၶာ ႏိုးႏိုးၾကားၾကားရွိေစၿပီး ကဖိန္းပါ၀င္ေသာ ေကာ္ဖီေသာက္ျခင္းျဖင့္ ႏွလံုးခုန္ႏႈန္းတုိးလာၿပီး ေသြးက ေအာက္ဆီဂ်င္မ်ား ပိုမိုရယူကာ ကယ္လိုရီမ်ား ပိုမိုေလာင္ကြၽမ္းေစသည္။ သို႔ေသာ္ ေကာ္ဖီထဲ ထည့္ေဖ်ာ္ေသာ ခရင္မ္မ်ား အားလံုးႏွင့္ သၾကားတို႔ေၾကာင့္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈကို ထိခိုက္ေစသည္။ သၾကားႏွင့္ ခရင္မ္မ်ား ထည့္မည့္အစား ဥပမာ သစ္ႀကံပိုးေခါက္ ထည့္ေသာက္ပါ။

၇။ ေထာပတ္သီး (Avocado)
ေထာပတ္သီးတြင္ ဇီ၀ျဖစ္ပ်က္မႈကို ျမန္ဆန္ေစေသာ အဆီဓာတ္ပါ၀င္ၿပီး ဆဲလ္မ်ား၏ စြမ္းအင္ထုတ္ေပးေသာ အပိုင္းကို ပ်က္စီးျခင္းမွ ကာကြယ္ေပးႏိုင္သည္။ ေထာပတ္သီးစားျခင္းျဖင့္ ကိုလက္စထေရာပါ၀င္မႈကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးၿပီး ဒဏ္ရာမ်ား သက္သာေပ်ာက္ကင္းေစကာ ႏွလုံးေရာဂါႏွင့္ ေလျဖတ္ျခင္း အႏၲရာယ္မ်ားကိုလည္း ေလ်ာ့က်ေစႏိုင္သည္။ မ်က္စိႏွင့္ ဆံပင္အတြက္ အထူးေကာင္းသည္။

၈။ အေမႊးအႀကိဳင္ကဲၿပီး အရသာစူးရွေသာ အစားအစာမ်ား (Spicy Foods)
အေမႊးအႀကိဳင္ထူးကဲၿပီး အရသာစူးရွေသာ အစားအစာမ်ားမွာ ကယ္လိုရီလ်င္ျမန္စြာ ေလာင္ကြၽမ္းေစေသာ အစားအစာအုပ္စုတြင္ ပါ၀င္သည္။ င႐ုတ္ေကာင္း (သို႔မဟုတ္) အခ်ဥ္ရည္အခ်ိဳ႕ ပါ၀င္ေသာ ပစၥည္းစာရင္း ဂ႐ုတစိုက္ဖတ္ၿပီး စားသံုးပါ။

၉။ ပူဒီနာမ်ိဳးစိတ္၀င္ပန္းပင္၏ အေစ့မ်ား (Chia Seeds)
Chia အေစ့မ်ားတြင္ ပ႐ုိတိန္းဓာတ္၊ ဖုိက္ဘာႏွင့္ အိုမီဂါ-၃ အဆီမ်ား ႂကြယ္၀စြာပါ၀င္ၿပီး ဇီ၀ျဖစ္စဥ္ကို အားေကာင္းေစရန္ ကူညီႏိုင္သည္။ ယင္း Chia အေစ့မ်ားကို ေဖ်ာ္ရည္၊ အသုပ္၊ ဒိန္ခ်ဥ္(သို႔မဟုတ္) ဂ်ံဳျဖင့္ ခ်က္လုပ္ေသာ အစားအေသာက္မ်ားတြင္ ထည့္၍ သံုးေဆာင္ႏိုင္သည္။

၁၀။ ဘရာဇီးအခံြမာသီးမ်ား (Brazil nuts)
ကယ္လိုရီပိုမိုေလာင္ကြၽမ္းေစရန္ စားရမည့္ အရသာအရွိဆံုး စားစရာမ်ားအနက္ တစ္ခုမွာ ဘရာဇီး အခံြမာသီးျဖစ္သည္။ ယင္းအခံြမာသီးမ်ားစားသံုးျခင္းျဖင့္ ကိုယ္ခံအားေကာင္းေစၿပီး ဇီ၀ျဖစ္ပ်က္မႈကို ျမန္ဆန္ေစရန္ ကူညီေပးႏိုင္သည္။ ယင္းအခံြမာသီးမ်ား စားျခင္းက အေျခခံသိြဳင္း႐ိြဳက္ေဟာ္မုန္း၏ သက္၀င္ေသာ ပံုစံတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည့္ T3 အျဖစ္ ေျပာင္းေပးျခင္းျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္၏ ဇီ၀ျဖစ္စဥ္ကို လ်င္ျမန္ေစရန္ ကူညီေပးသည္။

အထက္ပါ အစားအေသာက္မ်ားမွာ ဇီ၀ျဖစ္စဥ္ကို အားေကာင္းေစၿပီး ကယ္လိုရီလ်င္ျမန္စြာ ေလာင္ကြၽမ္းေစသျဖင့္ ပိုေနေသာ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ကို ေလွ်ာ့ခ်ရန္ ကူညီႏိုင္သည္။ ယင္းအစားအေသာက္မ်ား စားၿပီး ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္းျပဳလုပ္ပါက ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်ရန္ အခ်ိန္ၾကာၾကာ ေစာင့္ရမည္ မဟုတ္ေပ။

_womanitely
7 Day Daily

Stitches ခ်ဳပ္ရိုး

Posted by drmyochit Sunday, June 08, 2014, under | No comments

သမီးက ဗိုက္ခဲြၿပီး ကေလးေမြးထားတာ ၈ ရက္ေျမာက္ေန႔ရိွေနပါၿပီ။ ခ်ဳပ္ရိုးက နာၿပီး စပ္သလိုျဖစ္ပါတယ္။ ခြဲၿပီးစမွာ အဲဒီလို ျဖစ္တတ္ပါလားရွင့္။ ခ်ဳပ္ရိုးက ဘယ္အခ်ိန္ေလာက္မွာက်က္ၿပီး သြားႏိုင္လာႏိုင္ပါသလဲရွင့္။ ေဘးေစာင္းအိပ္လို႔လဲ မရေသးပါဘူးရွင့္။

• ဗိုက္ခြဲတာတိုင္းမွာ အေရျပား၊ အဆီ၊ ၾကြက္သား၊ အရြတ္လႊာ၊ ဗိုက္ဖံုးလႊာဆိုျပီး၊ ၄ ထပ္၊ အဆင့္ဆင့္ ခြဲရ၊ ခ်ဳပ္ရတယ္။ ကေလးဖြါးတာဆိုရင္ သားအိမ္ကိုပါ ၃ ထပ္ခ်ဳပ္ေပးရတယ္။
• နာတာမွာ ခံစားမႈ မတူတာရွိတယ္။ ဗိုက္ကို တခါမကခြဲရသူေတြဆိုရင္ သတိထားစရာတခုရွိတယ္။ တခါခြဲတိုင္း တြယ္ကပ္ျဖစ္စဥ္ ျဖစ္ၾကရတယ္။ တြယ္ကပ္မႈေၾကာင့္ နာတတ္တယ္။ “Adhesion ခြဲစိတ္ရရင္ တြယ္ကပ္မႈ ျဖစ္တယ္” စာတပုဒ္သပ္သပ္ ေရးထားပါတယ္။ လိုအပ္ရင္ စစ္ေဆးျပဳျပင္ေပးမယ္။
• ခြဲစိတ္မႈမွာ အေသးစားနဲ႔ အၾကီးစားရွိတယ္။ ဗိုက္ခြဲရရင္ေတာ့ အၾကီးစားထဲမွာပါမယ္။ ေမ့ေဆးနဲ႔ခြဲတာနဲ႔ ခါးထံုေဆးနဲ႔ ခြဲရတာေတြလဲ အၾကီးစားလို႔ ေယဘုယ် ေျပာႏိုင္တယ္။
• အနာ၊ ဒဏ္ရာနဲ႔ ခြဲစိတ္နာေတြက အေပၚယံအေရျပား က်က္ဘို႔ (၈) ရက္ထက္မေစာင့္ရပါ။ ေခါင္းပိုင္းဆို (၅) ရက္သာ ၾကာတယ္။ STO ခ်ဳပ္ရိုးေျဖတဲ့ရက္ေတြျဖစ္ပါတယ္။ အရိုးက်ိဳးထားတာက အခ်ိန္ပိုယူပါမယ္။
• အေရျပားေအာက္က အဆီ၊ ၾကြက္သားနဲ႔ အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြလဲ ရက္တူေလာက္မွာ အနာက်က္ပါတယ္။
• အၾကမ္းဖ်ဥ္း ႏွစ္ပါတ္ (၁၄ ရက္) ဆိုရင္ အနာေကာင္းေကာင္းက်က္ျပီလို႔ေျပာႏိုင္တယ္။ ပိုးဝင္လို႔ အနာရင္းတာ၊ ခ်ဳပ္ရိုးေၾကာင္းဟသြားတာ၊ ပြင့္သြားတာ မဟုတ္ရင္ေျပာတာျဖစ္ပါတယ္။
• ဗိုက္ကိုအၾကီးစားခြဲစိတ္မႈလုပ္ျပီး ခ်ဳပ္ရိုးေၾကာင္းတခုလံုး ဟပြင့္ထြက္ထြက္တာမ်ိဳးက ရက္ေစ့လို႔ ခ်ဳပ္ရိုးေျဖတဲ့ရက္မွာဘဲ ျဖစ္တယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ဆရာဝန္သက္တမ္းအတြင္း အနည္းဆံုး (၃) ေယာက္ေလာက္ေတြ႔ရဘူးတယ္။ ျပန္ခ်ဳပ္ရာမ်ာ အထူးစီမံျပီး ခ်ဳပ္ေပးရတယ္။ အဲလိုလူမ်ိဳးကေတာ့ ေနာက္တခါ ခ်ဳပ္ရိုးျဖည္ဘို႔ ရက္ပိုေစာင့္ရမယ္။
• ခ်ဳပ္ရိုးမွာ လံုးလံုးေလးေတြလိုစမ္းေတြ႔တာက စိုးရိမ္စရာမရွိပါ။ အေရျပားကိုခ်ဳပ္တဲ့ အပ္ျခည္၊ ေအာက္က အလႊာေတြကို ခ်ဳပ္တဲ့ အသားျဖစ္ခ်ဳပ္ၾကိဳး (ကက္ဂတ္) ေတြက အမာရြတ္ျဖစ္စဥ္မွာ စုေနလို႔သာျဖစ္ပါမယ္။ ၾကာေလ အသားက်ေလ ျဖစ္မယ္။ တကယ္လို႔ ေနရာတခုစီေလာက္မွာ အနာလို ပန္းေရာင္၊ အနီေရာင္ ေနရာေလးေတြ ရွိရင္ေတာ့ အထဲက ခ်ဳပ္ရိုးစေလး ထြက္ခ်င္လို႔ေနမယ္။ ထုတ္ေပးလိုက္ရင္ ေပ်ာက္သြားပါမယ္။
• ခြဲစိတ္ျပီးေနာက္ ေမ့ေဆး၊ ထံုေဆးပ်ယ္တာနဲ႔ လႈပ္ရွားမႈစႏိုင္တယ္။ စလဲစသင့္တယ္။ (ဟာနီယာ) အူက်တာကို ခြဲစိတ္တာ၊ (ပလပ္စတစ္) ခြဲစိတ္တာစတဲ့ တခ်ိဳ႕ ခြ်င္းခ်က္ကလြဲရင္ ေျပာတာျဖစ္ပါတယ္။
• အသက္ၾကီးသူေတြဆိုရင္ ေျခေထာက္လႈပ္ရွားမႈကို မျဖစ္မေနလုပ္ေစတယ္။ လမ္းေလွ်ာက္ႏိုင္တာလဲ ရက္မၾကာပါ။
• ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တာမ်ိဳးအတြက္ အနည္း-အမ်ားနဲ႔ အျပင္း-အေျပာ့ကြာမယ္။ ဘာလုပ္လုပ္ ေျဖးေျဖး၊ နည္းနည္းကေန စသင့္တယ္။
• ၄ ပါတ္ဆိုရင္ မခြဲစိတ္ခင္ကလို လုပ္ႏိုင္ပါျပီ။ ခြဲထားတဲ့ေနရာအတြက္သာ ေစာင့္ၾကရတာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ကို ခြဲထားသူက ဗယ္လီေလ့က်င့္ခန္း လုပ္လို႔ ရပါတယ္။
• အမ်ိဳးသမီးေတြ တင္ပါးဆံုေနရာ၊ ေမြးဖြါးလမ္းမွာ ခြဲစိတ္ရသူဆိုရင္ (ကီဂယ္လ္) ေလ့က်င့္ခန္းလိုမ်ိဳးကေတာ့ (၂) ပါတ္ ထက္ပိုျပီး ေစာင့္စရာမလိုပါ။ သားအိမ္နဲ႔ ေမြးလမ္း (ဗဂ်ိဳင္းနား)၊ ဆီးလမ္းအားေကာင္းေစဘို႔လုပ္နည္းကို ဆိုလိုတာပါ။ သားအိမ္-ဆီးအိမ္က်တာ သက္သာေစတယ္။ စာတပုဒ္သပ္သပ္ ေရးထားပါတယ္။
• ေလ့က်င့္ခန္းနဲ႔အတူ၊ အစားအေသာက္နဲ႔ လိုမဲ့ေဆးေတြလဲ ကူသင့္တယ္။ ဥပမာ မွ်တလံုေလာက္တဲ့ အာဟာရ စားေသာက္ရမယ္။ (တစ္ရွဴး) ေတြ အသစ္ျဖစ္ေစေအာင္ (ပရိုတင္း) ဓါတ္ မနည္းေစရပါ။ ၾကြက္သား အားေကာင္းေအာင္ (ပိုတက္ဆီယမ္) အပိုေဆာင္းလိုႏိုင္တယ္။ (ပိုတက္ဆီယမ္) မ်ားတဲ့အစားအေသာက္ေတြ လိုမယ္။ ဗီတာမင္ (စီ) လဲ ၅ဝဝ မီလီဂရမ္ ေသာက္တာ ေကာင္းပါတယ္။
• Chimose လိုေဆးေပးတာအတြက္ ခြဲစိတ္ဆရာဝန္တိုင္းက ေကာင္းတယ္-မေကာင္းဘူးဆိုတာ သေဘာထားမတူၾကပါ။
• ခြဲစိတ္မႈနည္းနာေတြ ပါဖက္ ျဖစ္ရင္ ခြဲစိတ္တာအတြက္ ပိုးေသေဆး မေပးတာလဲရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ ခြဲစိတ္မႈေတြမွာေတာ့ မခြဲခင္ကတည္းက ပိုးေသေဆးေပးထားရတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Neonatal jaundice ေမြးစကေလး အသားဝါျခင္း

Posted by drmyochit Sunday, June 08, 2014, under | No comments

1. ဆရာေဆြရွင့္ ေမြးကင္းစ ကေလး အသားဝါျခင္း လကဏာေတြအေၾကာင္း ေျပာျပေပးပါေနာ္။ သမီးကေလးက ေမြးၿပီးမွာ မ်က္လံုးမ်က္သားက အျဖဴမဟုတ္ပဲ ဝါေနပါတယ္။ ေဆးရံုကေျပာတာကေတာ့ အသားဝါတာ မရိွဘူးလို႔ ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စုိးရိမ္လုိ႔ပါရွင္။
2. ဆရာရွင့္ သမီးအစ္မက ၂ဝ ရက္ေန႔က မႏၱေလးက (႕႕႕႕႕) ေဆးရုံမွာ ေယာက္်ားေလး ေမြးခဲ့ပါတယ္ရွင့္။ ေဘးအခန္းနဲ႔ မ်က္နွာခ်င္းဆိုင္အခန္းက ကေလးေတြက အသားဝါ ပါလို႔ ဓါတ္ကင္တာကို ေတြ ့ရပါတယ္။ အစ္မရဲ ့ကေလးကေတာ့ ၃ ရက္ေနမွ ေသြးေဖာက္ႀကည့္ေတာ့ အသားဝါပါလို႔ ေသြးလဲရပါတယ္ရွင့္။ အဲဒါဟာ ဘာေႀကာင့္ပါလဲရွင့္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္အတြင္းမွာ စားေသာက္ေနထိုင္မႈနဲ႔ ဆိုင္ပါသလားရွင့္။ ဒါမွမဟုတ္ ကူးစက္မႈတစ္ခုလား။ ေမြးလာမယ့္ ကေလးမွာ အသားဝါ မပါေအာင္ ဘယ္လို လုပ္သင့္ပါသလဲရွင့္။

အသားဝါကို ေခၚတဲ့ Jaundice (ဂြ်န္းဒစ္) ဆိုတာ ျပင္သစ္စကားကေနလာတယ္။ ကေလးအေရျပားမွာ Bilirubin (ဘီလီရူဘင္) ေခၚတဲ့ အေရာင္ရွိ ဓါတ္ေတြ မ်ားေနလို႔ ျဖစ္တယ္။ လူတိုင္းမွာ ရွိတာပါဘဲ၊ ကေလးမွာ မ်ားေနလို႔။ ကေလးတိုင္း ၅ဝ-၆ဝ% က ေမြးျပီး တပါတ္အတြင္းမွာ အသားဝါၾကတယ္။ ေမြးစကေလး အသားဝါတာကို ေဆးစာနဲ႔ Neonatal jaundice ေခၚတယ္။ ေသြးစစ္ၾကည့္ရင္ Bilirubin level က 85 umol/l (5 mg/dL) ထက္ မ်ားေနတာ ျဖစ္တယ္။ လူၾကီးေတြမွာေတာ့ 34 umol/l (2 mg/dL) ဆိုရင္ အသားဝါေနတယ္လို႔ ေျပာတယ္။

Causes ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းေတြက -
1. Increase bilirubin load on liver cells: အသဲ (ဆဲလ္) ေတြမွာ (ဘီလီရူဘင္) မ်ားလာလို႔၊
2. Defective hepatic uptake of bilirubin from blood plasma: ေသြးထဲက (ဘီလီရူဘင္) ေတြကို အသဲကေန လံုေလာက္ေအာင္ မယူႏိုင္လို႔၊
3. Defective billirubin conjugation: (ဘီလီရူဘင္) ကို အသဲကေန ေပါင္းစပ္ေပးမႈမွာ ခ်ိဳ႕ယြင္းလို႔၊
4. Defective bilirubin excretion (ဘီလီရူဘင္) ေတြကို စြန္႔ထုတ္ျပစ္တာ မႏိုင္လို႔ ဆိုတဲ့အေၾကာင္းတရားေတြေၾကာင့္ အသားဝါရတယ္။

ေမြးစကေလး အသားဝါတာ (၄) မ်ိဳးရွိတယ္။
(၁) Physiological jaundice ဇီဝကမၼျဖစ္စဥ္အရ ျဖစ္လာတာမ်ိဳး၊ ေဆးကုစရာ မလိုပါ။ သေႏၶသားဘဝက ေသြးေတြကုိ အသစ္လဲရာကေန ေသြးနီဥေတြ ပ်က္စီးတဲ့အခါ (ဟီမိုဂလိုဘင္) ထဲက (ဘီလီရူဘင္) ေတြထြက္လာျပီး၊ ေသြးထဲေရာက္မယ္။ အသဲမွာ ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္တယ္။ မလိုတာေတြ ဝမ္းထဲကေန စြန္႔ထုတ္တယ္။ အသဲကေန (ဘီလီရူဘင္) ကို ႏိုင္ေအာင္ မရွင္းႏိုင္ေသးလို႔ ၂-၃ ရက္ဆို ဝါလာမယ္။ ၁-၂ ပါတ္ေနရင္ ေကာင္းသြားမယ္။
(၂) Blood group incompatibility (Rh or ABO problems) ေသြးအုပ္စုမတည့္လို႔ျဖစ္တာ၊ မိခင္ေသြးက မတူရင္ ကေလးရဲ႕ေသြးနီဥေတြကို ဖ်က္ဆီးတာမ်ိဳးျဖစ္ေစတယ္။ အဲလိုျဖစ္ရင္ ကေလးေသြးထဲမွာ (ဘီလီရူဘင္) ေတြ မ်ားလာတယ္။ ဆိုးတယ္။ ၂၄ နာရီအတြင္းမွာ သိသာလာမယ္။ Rh ေၾကာင့္ျဖစ္တာအတြက္ အခုေခတ္မွာ မိခင္ကို ကေလးေမြးျပီး ၇၂ နာရီအတြင္း RhoGAM ထိုးေပးတယ္။ ေနာက္ကေလးေတြအတြက္ ကာကြယ္ျပီးသား ျဖစ္သြားမယ္။
(၃) Breast-feeding jaundice ႏို႔ဗူးတိုက္လို႔ျဖစ္တဲ့ အသားဝါ၊ ကေလးကို ႏို႔လိုသေလာက္ မတိုက္ရင္ျဖစ္မယ္။ အဲဒါမ်ိဳးက ၅-၁ဝ% ရွိတယ္။ ေမြးကာစကေလးေတြမွာ လူၾကီးေတြလို အူထဲမွာ (ဗက္တီးရီးယား) မရွိေသးဘူး။ လူၾကီးေတြဆိုရင္ ပိုးေတြကေန Conjugated bilirubin ဆိုတာကို Stercobilinogen အျဖစ္ေျပာင္းေပးမယ္။ ေနာက္ဆံုး Stercobilin အေနနဲ႔ ဝမ္းထဲမွာ ပါသြားတယ္။ ကေလးငယ္ေလးေတြမွာ အဲလိုျဖစ္မလာႏိုင္ေသးဘူး။
(၄) Breast-milk jaundice မိခင္ႏို႔တိုက္ရာကေနျဖစ္တာ ၁-၂% ရွိတယ္။ ၄-၇ ရက္မွာျပတယ္။ ၃-၁ဝ ပါတ္အထိ ၾကာတယ္။ အႏၲရာယ္ မရွိပါ။ တခ်ိဳ႕ မိခင္ေတြရဲ႕ႏို႔ထဲမွာ Progesterone (ပရိုဂ်က္စတီရုန္း) ေဟာ္မုန္းနဲ႔ဆိုင္တာ ပါေနတယ္။ ကေလးအူကေန (ဘီလီရူဘင္) ေတြကို ျပန္စုပ္ယူေစလို႔ ျဖစ္ရတယ္။ ေနာက္ျပီး ႏို႔ထဲမွာ Lipoprotein lipase ေခၚတဲ့ (အင္ဇိုင္းမ္) ပါေနတယ္။ ဒါကေန Bilirubin ျဖစ္စဥ္ကို ထိခိုက္ေစတယ္။ ကေလးဝမ္းခ်ဳပ္ရင္လဲ ရွင္းထုတ္တာ ေႏွးလို႔ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဗိုက္ထဲတံုးကေတာ့ အခ်င္းကတဆင့္ စြန္႔ထုတ္တာ လုပ္ေပးတယ္။

လမေစ့ဘဲေမြးတာနဲ႔ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ မျပည္တဲ့ကေလးေတြမွာ ပိုျဖစ္ၾကရွာတယ္။ ကေလးအသားဝါရင္ ေသြးကို အခ်ိန္တန္တိုင္း Bilirubin levels စစ္ေနရမယ္။ ေသြးထဲမွာ Unconjugated bilirubin ဆိုတဲ့ အသဲကေန ေပါင္းစပ္ေပးတာ မလုပ္ရေသးတဲ့ (ဘီလီရူဘင္) အမ်ိဳးအစားေတြ မ်ားေနမယ္။ ေမြးကာစကေလးတိုင္း ပဌမပါတ္မွာ 30 µmol/L (1.8 mg/dL) မက ရွိၾကတယ္။ မ်ားေနတာကို Hyperbilirubinemia ေခၚတယ္။ ကေလးကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ ေဆးကုဘို႔လို-မလို ကေလးအထူးကု ဆရာဝန္ကေန ဆံုးျဖတ္ပါမယ္။

Pathological jaundice ေဆးကုစရာလိုတဲ့ အသားဝါဆိုတာ ၂၄-၄၈ နာရီအတြင္း ေတြ႔ရမယ္။ ေသြးဆက္စစ္ေနတဲ့အခါ -
- Total bilirubin က တနာရီမွာ 8.5 umol/l (0.5 mg/dL) ထက္မ်ားေနတာ၊
- Total bilirubin က ၂၄ နာရီမွာ (85 umol/l) 5 mg/dL ရွိေနတာ၊
- Total bilirubin 331.5 umol/l (19.5 mg/dL) မကရွိေနတာ၊
- Direct bilirubin 34 umol/l (2.0 mg/dL) မကရွိေနတာေတြဆိုရင္ ေဆးကုရမယ္။

တျခားျဖစ္ႏိုင္ေျခေတြလဲ ထည့္တြက္ရမယ္။
- ဗိုက္ထဲမွာ ကေလးက ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ တခုခုရွိတာ။ ေရာဂါပိုးဝင္တာ၊ Biliary atresia, PFIC, Bile duct paucity, Alagille's syndrome, Alpha 1 နဲ႔ Cystic fibrosis or hepatitis အသဲေရာဂါရွိေနရင္၊
- Hemolytic anemia, polycythemia ေသြးအားနည္းေရာဂါေတြနဲ႔ ေသြးေရာဂါေတြ၊ Abnormal RBC ေသြးနီဥ ပံုစံမမွန္ရင္၊
- Cephalohematoma ေမြးတံုးက ခက္ခဲလို႔ ေခါင္းထဲမွာ ေသြးခဲတာ ျဖစ္ေနရင္၊
- Rubella ဂ်ာမန္ ဝက္သက္၊ Syphilis (ဆစ္ဖလစ္) စတဲ့ကူးစက္ေရာဂါေတြ၊
- မိသားစုထဲမွာလဲ အဲလိုမ်ိဳးရွိဘူးတာ၊ မေအမွာ ဆီးခ်ိဳရွိေနရင္၊ (ဆာလ္ဖါ) ေဆး၊ ငွက္ဖ်ားေဆး၊ လိင္ေဟာ္မုန္းေတြနဲ႔ စိတ္ေရာဂါေဆးေတြ၊ (ကေလး ၂ လေအာက္ကို (ဆာလ္ဖါ) ပါတဲ့ေဆး မေပးရပါ။)

ေဆးစစ္ရင္
- Complete blood count
- Coomb's test
- Reticulocyte count ေတြကို စစ္ေဆးႏိုင္တယ္။

ေမြးစကေလးေတြမွာ အသားဝါတိုင္း စိုးရိမ္စရာမလိုပါ။ ေဆးကုစရာမလိုတာ မ်ားတယ္။ ၃ ရက္ေနရင္ စသိသာျပီး ၁၄-၁၅ ရက္ေနရင္ ေပ်ာက္သြားတာတယ္။ မ်က္ႏွာကစ သိသာတယ္။ ေနာက္ ရင္ပတ္၊ ဗိုက္၊ ေျခ-လက္၊ အကုန္ပါဘဲ။ မ်က္လံုးကို ၾကည့္ရင္ သိမယ္။ လက္နဲ႔အသာေလးဖိျပီး စစ္ေဆးရင္ ဝါတာကို ပိုျမင္သာတယ္။ ေရတိုက္တာနဲ႔ ေနရာင္ ျပေပးတာနဲ႔ လံုေလာက္ၾကတာ မ်ားတယ္။ ၂-၃ နာရီတခါ၊ တေန႔မွာ ၁၂ ၾကိမ္ ႏို႔တိုက္ပါ။ တခ်ိဳ႕အေျခအေနမွာ မိခင္ႏို႔ကို အတိုက္မခိုင္းဘူး။ ေရခဏခဏတိုက္ေပးပါ။ ဝမ္းသြားမ်ားတာ ေကာင္းတယ္။ လိုအပ္ရင္ ဝမ္းျခဴေပးပါ။

Phototherapy အလင္းေရာင္ေပး ကုသနည္းကို အဂၤလန္ Rochford Hospital ေဆးရံုကေန စသံုးခဲ့တယ္။ လမေစ့ေမြးတဲ့ ကေလးေတြကို ျပဳစုေပးတဲ့ သူနာျပဳဆရာမၾကီးကေန စတာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ အေရာင္ပါတဲ့ မီးေခ်ာင္းေတြ သံုးလာတယ္။ အျပာေရာင္ကို အသံုးအမ်ားဆံုးဘဲ။ ကေလးမ်က္စိကို ဖံုးထားရမယ္။ တေန႔မွာ ၁ဝ-၁၂ ၾကိမ္၊ တခါလုပ္ရင္ ၂-၃ နာရီၾကာတယ္။ အလင္းေရာင္ေပးကုသေနတံုးလဲ ႏို႔တိုက္ႏိုင္တယ္။ တခ်ိဳ႕ေဆးရံုေတြက ဒီအခ်ိန္မွာ ေသြးေၾကာထဲကေန အဟာရျဖည့္တာသာ လုပ္ေပးတယ္။

သိပ္မဆိုးရင္ အိမ္မွာတင္ Biliblanket ကိုသံုးႏိုင္တယ္။ Fiber optics နဲ႔လုပ္ထားတယ္။ သဘာဝ ေနေရာင္ထဲက Ultraviolet light therapy ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ကေန မွဲ႔ေပါက္မလား စိုးရိမ္ရတယ္။ Total serum bilirubin 428 umol/l (25 mg/dL) ထက္ မ်ားတဲ့ကေလးကို Exchange transfusions ေသြးလဲ ကုသေပးရတယ္။

ကေလးမွာ အသားဝါတာ သိပ္ၾကာေနရင္ Kernicterus ဦးေႏွာက္ထိခိုက္တဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အေမရိကားမွာ ကေလး ႏွစ္သိန္းရွိရင္ Kernicterus ျဖစ္တဲ့ကေလး ၃ ေယာက္ရွိတယ္။ ေယာက္်ားေလးေတြမွာ ပိုျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ပူမယ္၊ တက္ႏိုင္တယ္။ ကေလးက တအား ငိုမယ္။ အသဲ နဲ႔ ေဘလံုးၾကီးေနမယ္၊ ေသြးျခည္ဥေလးေတြ ေတြ႔မယ္၊ ေခါင္း (ဦးေႏွာက္) ငယ္ေနမယ္။ တခ်ိဳ႕ေလးေတြမွာ Cerebral palsy မ်က္ႏွာေလျဖတ္တာ နဲ႔ Deafness နားမၾကားတာလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

ေမြးမဲ့ကေလး ေဆးကုရမဲ့ အသားဝါ မျဖစ္ေအာင္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တိုင္း Blood type ေသြးအုပ္စု နဲ႔ Unusual antibodies ေတြ႔ေနက် မဟုတ္တဲ့ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေတြရွိ-မရွိ စစ္ထားသင့္တယ္။ ေသြးအုပ္စုက O+ ျဖစ္ေနတာလဲ သတိထားရတယ္။ Rh negative ျဖစ္ေနရင္ ကေလး ခ်က္ၾကိဳးကေန စစ္တာ လုပ္သင့္တယ္။

Dr. တင့္ေဆြ

Saturday, June 07, 2014

Dep-Provera သံုးလခံ ထိုးေဆး

Posted by drmyochit Saturday, June 07, 2014, under | No comments

သံုးလခံ ကိုယ္ဝန္တားထိုးေဆးက မ်ိဳးဥအိမ္ကေန မ်ိဳးဥ မထြက္ေအာင္ ေဆာင္က်ဥ္းေပးတယ္။ ဒါ့အျပင္ သားအိမ္အဝက ခြ်ဲကို ေစးပ်စ္ေစလို႔ ဝင္လာမဲ့ သုက္ပိုးအတြက္ ခက္ခဲေစတယ္။ သားအိမ္အတြင္းဆံုးလႊာကိုလဲ ပါးေစေသးတယ္။ မ်ိဳးဥ ထြက္ေစပါ၊ ထြက္အံုးေတာ့ သုက္ပိုးအဝင္ခက္ေစမယ္၊ ဝင္လာႏိုင္လို႔ ႏွစ္မ်ိဳးေတြ႔ျပီးအံုးေတာ့ အထဲမွာမတြယ္ေစႏိုင္ဘူး။

ေကာင္းခ်က္ေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။
• ထိေရာက္မႈ သုေတသနေတြအရ ဝ% ကေန ၂႕၆% သာ လိုရာမေရာက္ ျဖစ္ပါတယ္။
• ၃ လေနမွ တခါထိုးရတယ္။
• တျခား ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးတြဲေတြေလာက္ ေဆး (အက္ရွင္) ျဖစ္တာေတြ နဲတယ္။
• Estrogen ေဟာ္မုန္းမပါလို႔ DVT အတြင္းပိုင္းက ေသြးျပန္ေၾကာပိတ္တာ၊ PE အဆုပ္သြား ေသြးေၾကာပိတ္တာ၊ Stroke ႏွလံုး-ေသြးေၾကာပိတ္တာ အႏၲရာယ္ မစိုးရိမ္ရဘူး။
• သားအိမ္ကင္ဆာျဖစ္မဲ့ အႏၲရာယ္နဲတယ္။
• ေသြးအားနဲေရာဂါ၊ တင္ပဆံုတြင္းအဂၤါေရာင္တာ၊ သားအိမ္ျပင္ပ သေႏၶတည္တာ၊ သားအိမ္အက်ိတ္ျဖစ္တာေတြနဲတယ္။
• Endometriosis သားအိမ္ေရာဂါရွိေနသူ ခံစားရတာေတြ နဲတယ္။
• အစကထဲက ရာသီဆင္းခ်ိန္မွာ နာတာ၊ မ်ိဳးဥထြက္ခ်ိန္မွာ နာတတ္တာ၊ မ်ိဳးဥအိမ္အလံုးျဖစ္တာလဲ နဲတယ္။
• အတက္ေရာဂါရွိေနသူ အတက္ျဖစ္တာ နဲေစေသးတယ္။
• ေသြးေရာဂါတမ်ိဳးရွိတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ Sickle cell crises ဆိုတာ အျဖစ္နဲတယ္။
• ႏို႔တိုက္မိခင္ေတြ သံုးႏိုင္တယ္။
• ေမြးျပီး ၁ လခြဲ ရွိမွထိုးတာ ပိုေကာင္းတယ္ မဟုတ္ရင္ ေသြးဆင္းေနတာ မ်ားတတ္တယ္။ ႏို႔မတိုက္သူဆိုရင္ ၁ ပါတ္အတြင္း ထိုးလို႔ရတယ္။

ဒီေဆး မထိုးသင့္သူေတြကေတာ့ -
• Deep vein thrombosis (DVT) အတြင္းပိုင္းက ေသြးျပန္ေၾကာပိတ္ေရာဂါ ရွိေနသူ၊
• PE အဆုပ္သြား ေသြးေၾကာပိတ္ေရာဂါ ရွိေနသူ၊
• မိုင္ဂရိန္း ေခါင္းမူး-ေခါင္းကိုက္ေရာဂါ ရွိေနသူ၊
• Liver diseases (Acute viral hepatitis, severe Decompensated cirrhosis, Benign or malignant liver tumors) လတ္တေလာ ျဖစ္ေနတဲ့ အသဲေရာဂါ ရွိေနသူ၊
• Stroke ႏွလံုးေသြးေၾကာပိတ္ေရာဂါ ရွိေနသူ၊
• ဆီးခ်ိဳျဖစ္တာ အႏွစ္ ၂ဝ ၾကာေနသူ၊
• ေသြးတိုးေနရင္ သတိထားသံုးပါ၊
• ႏို႔ကင္ဆာ ျဖစ္ထားသူ၊
• ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနသူ၊
• လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြကို အကာကြယ္ မေပးႏိုင္ပါ။

ရာသီ စဆင္းတဲ့ ေန႔ကေန ၅ ရက္အတြင္း ထိုးရင္ ခ်က္ခ်င္း ထိေရာက္တယ္။ ၅ ရက္ေနာက္မွ ထိုးရင္ ၂ ပါတ္ၾကာမွ ထိေရာက္တယ္။ ကေလးျပန္ရဘို႔ ေနာက္က် ေစတယ္။ ေဆးထိုးတာ ရပ္ထားျပီးေနာက္ ၉ လ၊ ၁ ႏွစ္ခြဲက်မွ ကေလး ျပန္ရႏိုင္ၾကတယ္။ ၁ ႏွစ္ခဲြေနရင္ေတာ့ တျခား တားနည္းေတြလိုဘဲ ကေလး ျပန္ရႏိုင္စြမ္းက အတူတူဘဲ။ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ေလ့လာမႈတခုအရ ေဆးထိုးရပ္ျပီး ကေလးျပန္ယူေတာ့ အေလးခ်ိန္နဲတဲ့ကေလး ေမြးႏႈန္း မ်ားတာ ေတြ႔ရတယ္။ စမ္းသပ္တာကလဲ ဆင္းရဲသူေတြမွာပါ။

ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး
• ေသြးမဆင္းတာ၊ (၁ ႏွစ္တာ ထိုးထားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ၅၅%၊ ၁ ႏွစ္တာ ထိုးထားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ၆၈% ရာသီမလာတာ ေတြ႔ရတယ္။)
• ေသြးဆင္းမမွန္တာ၊
• ဗိုက္နာတာ၊
• ဝတာ-ပိန္တာ၊
• အားယုတ္ခ်င္တာ၊
• စိတ္လႈတ္ရွားတာ၊

ဆိုးက်ိဳးေတြ ဘယ္လိုရွိသလဲသိဘို႔ ဒီေဆးကို ၇ ႏွစ္ၾကာ ထိုးထားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေပါင္း ၄ဝဝဝ ေလာက္ကုိ စမ္းသပ္ခဲ့တယ္။
• သူတို႔ထဲက ၅% ေက်ာ္ေက်ာ္မွာ ရာသီမမွန္ (မ်ားသူ + မလာသူ)၊ ဗိုက္နာ၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေျပာင္းလဲ၊ အားယုတ္၊ ေခါင္းမူး၊ စိုးရိမ္၊
• ၁% ကေန ၅% အထိေတြမွာ ဆက္ဆံလိုစိတ္နည္း၊ ဗိုက္ေအာက္ပိုင္းနာ၊ ခါးနာ၊ ရင္သားနာ၊ ေျခေထာက္နာ၊ စိတ္က်၊ အနီျပင္ထြက္၊ ပ်ိဳ႕၊ အိပ္မေပ်ာ္၊ အျဖဴဆင္း၊ ေျခေထာက္ေယာင္၊ ဝက္ျခံေပါက္၊
• ၁% ထက္နည္းသူေတြမွာ အသားဝါ၊ ဆီးလမ္း-ေမြးလမ္းေရာင္၊ တက္၊ အစားပ်က္၊ ဝမ္းမမွန္၊ ဝမ္းေသြးပါ၊ ဆက္ဆံခ်ိန္နာ၊ ရင္ပတ္နာ၊ ေသြးအားနည္း၊ အလာဂ်ီရ၊ အိပ္ခ်င္၊ ဖ်ား၊ ခ်မ္း၊ အသားအေရေျခာက္၊ ပန္းနာ၊ ရင္ခုန္ျမန္၊ ေခြ်းပိုထြက္၊ အာေခါင္ေျခာက္၊ ေလျဖတ္၊ ေရငတ္၊ အသက္ရွဴမဝ၊ ရာသီလာစဥ္နာ၊ ကုိယ္ဝန္ရွိသလို ခံစား၊ မထင္မွတ္ဘဲ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္၊ ကေလးျပန္မရ၊ ေသြးျပန္ေၾကာေရာင္၊ ဆက္ဆံလိုစိတ္ပုိ၊ ႏို႔ထြက္နည္း၊ ရင္သား အရြယ္ေျပာင္း၊ ရင္သားထိပ္က ေသြးထြက္၊ ရင္သား-ကင္ဆာ၊

“အထူးသတိေပးခ်က္” ကေတာ့ Osteoporotic effects ဆိုတဲ့ အရိုးအားနဲတာ ပိုၾကာေစတတ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ FDA ကေန ၂ဝဝ၄ ကစျပီး၊ သတိေပးခ်က္ ထည့္လိုက္တယ္။ FDA က ၂ ႏွစ္ထက္ပို မသံုးနဲ႔လို႔ ေျပာတယ္။ WH- ကေတာ့ ဒါ့ေၾကာင့္ေတာ့ ဒီေဆးမသံုးနဲ႔လို႔ မေျပာသင့္ဘူး ဆိုပါတယ္။ အေမရိကန္ ACOG ကလဲ WH- နဲ႔ သေဘာတူတယ္။ တျခားတားနည္း ေျပာင္းသံုးစရာ မရွိရင္ ရပ္စရာ မလိုပါဘူးတဲ့။

ေယာက္်ားေတြအတြက္လဲ သံုးတယ္။ မုဒိန္းေကာင္ေတြကို Chemical castration ေဆးနဲ႔ သင္းကြပ္ေပးတာပါ။ လိင္စိတ္ သိသိသာသာ နဲသြားေစမယ္။

Dr. တင့္ေဆြ

Tags

Labels

ေနာက္ဆံုးရ သတင္းမ်ား

Blog Archive

Blog Archive

ဆက္သြယ္ေပးပို႕ရန္

drmyochit72@gmail.com သို႕ ဆက္သြယ္ေပးပို႕ႏိုင္ပါသည္

ရွာေဖြရန္